- in Europe
- in Europe
- in Europe
- in Europe
- in Europe
- within Food, Drugs, Healthcare, Life Sciences, Transport, Media, Telecoms, IT and Entertainment topic(s)
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (“EPDK”), 11/12/2025 tarihli toplantısında aldığı 14011 ve 14012 sayılı Kurul Kararları (“Kurul Kararları”) ile 2026 yılında uygulanacak olan Gelir Payı Bedellerini (Katkı Paylarını) belirlemiştir. Bu Kararlar, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun (“Kanun”) 16 ncı maddesi ve ilgili lisans yönetmelikleri uyarınca, ulusal petrol stokunun sürdürülebilirliğini sağlamak adına hayati bir finansal mekanizmayı düzenlemektedir.
14011 sayılı Kurul Kararına buradan, 14012 sayılı Kurul Kararına buradan ulaşabilirsiniz.
İşbu bilgi notunda Türkiye petrol piyasasında önemli düzenlemeleri içeren Kurul Kararları, ilgili başlıklar altında ayrıntılı bir şekilde ele alınarak açıklanmaya çalışılmıştır.
I. Ulusal Petrol Stoku ve Tamamlayıcı Stok Düzenlemesi
Türkiye'nin enerji güvenliğinin temel taşı olan ulusal petrol stoku, kriz veya olağanüstü hallerde piyasada sürekliliği sağlamak amacıyla tutulan, Kanun tarafından belirlenmiş özel ve zorunlu bir rezerv miktarıdır.
Bu stokun temel amaçları şunlardır:
- Piyasada sürekliliğin sağlanması.
- Kriz veya olağanüstü hallerde risklerin önlenmesi.
- Uluslararası anlaşmalar gereği olağanüstü hâl petrol stokları ile ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmesi
Ulusal petrol stoku, bir önceki yılın günlük ortalama kullanımının içindeki net ithalatın en az 90 günlük kısmından oluşur. Ulusal petrol stoku lisans sahiplerinin tutmakla yükümlü olduğu stok ile tamamlayıcı petrol stokunun toplamıdır.
Yükümlülük Stokları Nedir?
Rafineri, akaryakıt ve LPG dağıtıcı lisansı sahipleri; ulusal petrol stoku kapsamındaki yükümlülüklerini, ikmal ettikleri günlük ortalama ürün miktarının asgari yirmi katını kendi depolarında veya lisanslı depolama tesislerinde bulundurmak suretiyle yerine getirirler.
Tamamlayıcı Stok Nedir?
Tamamlayıcı Stok, ulusal petrol stokunun Kanun'da
tanımlanan iki ana bileşeninden biridir. Bu
kısım, rafinericiler tarafından tutulur.
Tamamlayıcı kısmın edinilmesi nedeniyle
oluşabilecek kaynak ihtiyacı, finansman giderleri ve bu
kısım stokların depolama ve idame maliyeti,
tüketici fiyatlarına ilâve edilen ve
rafinericilerin kullanımında kalan Gelir Payı
Bedelleri ile karşılanır.
II. Gelir Payı Bedellerinin (Katkı Payı) Amacı ve İşlevi
Gelir Payı Bedelleri, petrol piyasası mevzuatı kapsamında belirlenen ve esasen ulusal petrol stokunun tamamlayıcı kısmının finansmanı için kullanılan mali bir yükümlülüktür. Bu pay, Kanun'un 16 ncı maddesi ve Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 50 nci maddesi uyarınca belirlenir. Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (“LPG”) için ise LPG Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 40 ıncı maddesi gelir paylarını belirlemede başvurulan maddedir.
Gelir paylarının spesifik amaçları şunlardır:
- Ulusal petrol stokunun tamamlayıcı kısmın edinilmesi nedeniyle oluşabilecek kaynak ihtiyacını ve finansman giderlerini karşılamak.
- Bu tamamlayıcı stokların depolama ve idame maliyetlerini karşılamak.
Rafinericilerin tahsil ettikleri bu gelirlerin kullanımına dair her yıl EPDK'ya detaylı rapor sunmaları zorunlu olup, süreçte tam bir şeffaflık esastır. Başlangıçta stok alımı ve tesis inşası gibi yüksek maliyetli yatırımların finansmanı için bu bedelleri belirleyen EPDK; hedeflenen stok kapasitesine ulaşıldığını tespit ettiğinde, söz konusu payları sadece mevcut yapının güvenlik, bakım ve işletme giderlerini karşılayacak şekilde revize ederek makul bir seviyeye indirmektedir.
Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği uyarınca,
rafinerici lisansı sahipleri akaryakıt
satışlarından bu gelir payını tahsil
etmekle yükümlüdür ve bu pay rafinerici
adına açılmış gelir payı
hesabına yatırılır. Gelir payına
ilişkin yapılan ödemenin
karşılığı olarak tahsil edilecek tutar,
düzenlenen faturalarda ayrı başlık altında
gösterilir.
Bir sonraki yıl için geçerli olacak gelir
payı bedelleri her yılın Aralık
ayının sonuna kadar Kurul kararıyla belirlenerek
Resmî Gazete'de yayımlanır.
EPDK'nın 11/12/2025 tarihli toplantısında
aldığı 14011 ve 14012 sayılı Kurul
Kararları ile de bu doğrultuda 2026 yılında
uygulanacak olan Gelir Payı Bedelleri (Katkı
Payları) belirlenmiştir.
III. 2026 Yılı Gelir Payı Bedelleri
Kararlar, 2026 yılı Gelir Payı Bedellerini litre/metreküp veya ton başına TL cinsinden belirlemektedir. Bu bedeller, tamamlayıcı stokun finansmanına yönelik olup, tüketici fiyatlarına yansıtılmak üzere rafinericilerin kullanımında kalır.
2026 yılında petrol piyasası faaliyetlerine ilişkin uygulanacak Gelir Payı Bedelleri şunlardır:
- Benzin türleri (ihrakiye amaçlı kullanılanlar dahil) ve benzin türleri ile harmanlanmak üzere temin edilen etanol için: 45,68 TL/m³
- Motorin (ihrakiye amaçlı kullanılanlar dahil) ve biodizel türleri (ihrakiye amaçlı kullanılanlar dahil) için: 45,68 TL/m³
- Gazyağı için: 45,68 TL/m³
- Havacılık yakıtları için: 45,68 TL/m³
- Yakıt nafta için: 45,68 TL/m³
- Damıtık denizcilik yakıtları için: 45,68 TL/m³
- Artık denizcilik yakıtları için: 48,52 TL/ton
- Fuel Oil (ihrakiye amaçlı kullanılanlar dahil)
türleri için: 48,52 TL/ton
Öte yandan EPDK, LPG piyasasında 2026 yılı için uygulanacak Gelir Payı Bedelini de belirlemiştir. - LPG piyasasında faaliyet gösteren lisans sahipleri için Gelir Payı Bedeli: 102,09 TL/ton
IV. Sonuç
Kurul Kararları, Kanun ile belirlenen ulusal petrol stok yükümlülüklerinin finansal boyutunu detaylandırmaktadır. Bu kararlar, ulusal enerji güvenliğinin sürekliliğini sağlamak amacıyla, özellikle rafinericilerce tutulması gereken tamamlayıcı stokun edinimi, finansmanı ve idame ettirilmesi için gerekli olan mali kaynakları tahsis etmeyi amaçlamaktadır. Belirlenen Gelir Payı Bedelleri, 01/01/2026 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek olup, uygulamadan EPDK sorumlu olacaktır.
The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.
[View Source]