- within Insurance topic(s)
- with readers working within the Insurance industries
- within Insurance topic(s)
MASAK tarafından bugün (07.01.2026) tarihli Resmi Gazate'de yayımlanan Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği Sıra No 31 ("Düzenleme") ile Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği Sıra No 5'te ("Basitleştirilmiş Tedbirler Tebliği") bir dizi değişiklik gerçekleştirilmiştir. Düzenleme ile;
- Yabancı kamusal nüfuz sahibi kişilere* ilişkin süreçler basitleştirilmiş tedbirler kapsamından çıkarılmış,
- Tüm sigorta sözleşmeleri (Hayat Sigortalarına ek olarak) basitleştirilmiş tedbirler kapsamına alınmış,
- Sigorta ve Emeklilik Şirketleri tarafından sigorta ettiren veya sigortalı dışında, üçüncü kişilere yapılacak hasar ve tazminat ödemelerine ilişkin basitleştirilmiş kimlik doğrulama yöntemi belirlenmiş,
- şans ve bahis oyunu faaliyetleri yürüten sanal ortam bayileri için kredi kartı ile basitleştirilmiş kimlik tespiti uygulaması sonlandırılmış,
- şans ve bahis oyunu faaliyetleri yürüten sanal ortam bayileri için müşteriyi kabul ve hizmet sunmadan önce para transferi zorunluluğu getirilmiş,
- Orta, büyük ve çok büyük ölçekli e-ticaret aracı hizmet sağlayıcıların e-ticaret hizmet sağlayıcılarını ("ETHS") kabul ve hizmet sunmadan önce para transferi zorunluluğu getirilmiş,
- Zorunlu ödemelerin yapılması amacıyla kamu kurum ve kuruluşlarının talebi üzerine açılan banka hesapları basitleştirilmiş kimlik tespiti kapsamına alınmıştır.
Değişikliklerin E-ticarete Etkisi (Y.T.: 01.02.2026)
1 Şubat 2026 itibariyle orta, büyük ve çok büyük ölçekli elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcılar tarafından, ETHSlere sunulacak aracılık hizmetleri öncesinde kabul edilecek ETHS'nin kimlik bilgileri ile uyumlu bir banka hesabından, yükümlü tarafından bu amaçla oluşturulmuş bir doğrulama hesabına para transferi yapılması zorunlu hale getirilmiştir.
Yeni düzenlemeyle getirilen transfer işlemi gerçekleştirilinceye kadar ETHS'nin kabulünün yapılamayacağına ve hiçbir hizmet verilemeyeceğine Düzenleme'de açıkça yer verilmiştir.
Bu bağlamda sembolik de olsa doğrulama amaçlı bir para transferi zorunluluğu getirilmesi, müşteri edinim sürecini bir miktar yavaşlatması ve ek bir kontrol süreci ile operasyonel yükü artırması muhtemeldir. Fakat bu düzenlemenin "sahte kimlikle hesap açma" riskinin minimize edilmesi işlem güvenliği açısından önemli katkısı olacağı da unutulmamalıdır.
Sigorta ve Emeklilik Şirketleri (Y.T.: 07.01.2026)
Düzenleme ile hayat sigortalarına ek olarak tüm sigorta sözleşmeleri Tebliğ madde 2.2.7 kapsamında basitleştirilmiş tedbirler kapsamına alınmıştır.
Tebliğ'in 2.2.7 maddesine yapılan ekleme ile sigorta ve emeklilik şirketleri tarafından sigorta ettiren veya sigortalı dışında, üçüncü kişilere yapılacak hasar ve tazminat ödemelerinde KPS sorgusu yapılması ve ilgilinin kimlik bilgileri ile uyumlu bir banka hesabına yapılması basitleştirilmiş kimlik doğrulama yöntemi olarak kabul edilmiştir. Bu şartların sağlanması durumunda, imza örneği alınması ve yüz yüze kimlik tespitine gerek kalmayacaktır.
Düzenleme ile sigorta şirketlerinin üçüncü şahıslara (örneğin trafik sigortasında karşı tarafa) yapacağı ödemelerde fiziksel belge ve imza sürecinin kalkması, hasar ödeme süreçlerini ciddi oranda hızlandıracağı ve dijitalleştireceği söylenebilir.
Yabancı Kamusal Nüfuz Sahibi Kişiler (07.01.2026)
Değişiklik öncesinde basitleştirilmiş tedbir uygulanabilecek durumlarda sadece "aklama veya terörün finansmanı riski" değerlendirmesi yapılırken, değişiklik sonrası "yabancı kamusal nüfuz sahibi kişiler" açıkça bu kapsam dışına çıkarılmıştır.
Müşteri düşük risk grubunda görünse bile, eğer yabancı kamusal nüfuz sahibi kişi veya bu kişiyle ilişkili biriyse, bugün itibariyle müşteri edinimlerinde standart veya sıkılaştırılmış tedbirler uygulanmak zorundadır.
Finansal kuruluşlar ve diğer yükümlülerin, basitleştirilmiş tedbir uyguladıkları (düşük riskli gördükleri) süreçlerde dahi yabancı kamusal nüfuz sahibi kişileri için ek kontrol mekanizması eklemek zorunluluğu ve maliyetler doğuracağı değerlendirmesi yapılabilecektir.
* 21 Sıra No.lu Tebliğin 3/1-d bendinde "Kamusal Nüfuz Sahibi Kişi: Yurt içinde veya yabancı bir ülkede seçimle veya atama yoluyla kendisine önemli bir kamusal görev tevdi edilen üst düzey gerçek kişiler ile uluslararası kuruluşların yönetim kurulu üyeleri, üst düzey yöneticileri ile eşdeğer görev yapan diğer kişiler" olarak tanımlanmış olup, düzenleme ile sadeceyabancı kamusal nüfuz sahibi kişiler basitleştirilmiş tedbirler kapsamı dışına çıkarılmıştır.
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Talebiyle Açılan Banka Hesapları (Y.T.: 07.01.2026)
Düzenleme ile zorunlu ödemelerin yapılması amacıyla kamu kurum ve kuruluşlarının talebi üzerine açılan banka hesapları, basitleştirilmiş kimlik tespiti kapsamına alınmıştır.
İlgili mevzuatı uyarınca hak sahiplerine yapılması zorunlu ödemelerin gerçekleştirilmesini teminen, kamu kurum ve kuruluşlarının yazılı talebi üzerine açılan banka hesaplarında, en geç hak sahibine yapılacak ödeme işleminden önce tedbirler yönetmeliğinin ilgili maddeleri uyarınca kimlik tespitinin yapılması kaydıyla;
- Gerçek kişiler için adı, soyadı, doğum tarihi, uyruğu, Türk vatandaşları için T.C. kimlik numarası, yabancı uyruklular için yabancı kimlik numarası bilgisinin alınması,
- Tüzel kişiler için unvan, ticaret sicil numarası, vergi kimlik numarası bilgisinin alınması,
- Kimliğe ilişkin bilgilerin İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü veri tabanı kullanılarak sorgulanması yoluyla teyit edilmesi,
koşullarının sağlanması, müşterinin kimlik bilgilerinin teyidi ve imza örneğinin alınması yükümlülüğünü ortadan kaldırmaktadır.
Genel Değerlendirme
ETAHSler ile elektronik ortamda şans ve bahis oyunu faaliyeti gösteren yükümlülere müşterini tanı sürecinde doğrulama amaçlı bir para transferi zorunluluğu getirilmesinin, müşteri edinim sürecini bir miktar yavaşlatması ve operasyonel yükü artırması negatif etkileriyken sahte kimlikle hesap açma riskini minimize etmesi pozitif etkilerinden biri olarak kabul edilebilecektir.
Sigorta şirketlerinin üçüncü şahıslara (örneğin trafik sigortasında karşı tarafa) yapacağı ödemelerde basitleştirilmiş kilik tespitinin kullanılmasının hasar ödeme süreçlerinin hızlanması ve dijitalleşmesi bakımından önemli katkısı olacağı değerlendirmesi yapılabilecektir.
Yeni eklenen 2.2.13 maddesi ile özellikle afet dönemlerinde veya toplu sosyal yardımlarda, bankaların vatandaşlar şubeye gelmeden hesap açabilmesine olanak tanınması, sıkılaştırılmış veya standart kimlik tespitinin sebebiyet verdiği bürokratik yığılmayı sona erdirmesi açısından olumlu bir gelişme olarak değerlendirilebilecektir.
Kaynak:
1. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/01/20260107-8.htm
2. https://ms.hmb.gov.tr/uploads/sites/12/2022/11/Kamusal-Nufuz-Sahibi-Kislere-Yonelik-Uygulama-Rehberi.pdf
The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.
