Turkey: Aday Çirak Ve Çirak İle Mesleki Eğitim Gören Staj Veya Tamamlayici Eğitime Devam Eden Öğrencilerin Sigortaliliği Ve Bu Öğrencilere Ödenecek Ücretler

Last Updated: 20 August 2018
Article by Emine Betül Gümüş and Pelin Perver
Most Read Contributor in Turkey, August 2018

ÖZET

İşverenler günümüzde bünyelerinde aday çırak, çırak ve stajyer öğrencileri çalıştırarak kendi işletmelerine işgücü istihdamı sağlamakta ayrıca onların mesleki eğitim ve gelişimlerine katkıda bulunmaktadırlar.

Bu çalışmada, işletmelerde aday çırak, çırak, mesleki eğitim gören, staj veya tamamlayıcı eğitime devam eden öğrencilerin Türkiye'de sosyal güvenlik sistemi açısından sigortalılığı ve bu öğrencilere ödenecek ücretler incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Mesleki Eğitim Kanunu, Aday, Çırak, Stajyer, İstihdam, Ücret, Teşvik.

GİRİŞ

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu1 ("5510 Sayılı Kanun")'nun 3. maddesinde sigortalı kavramı "kısa ve/veya uzun vadeli sigorta kolları bakımından prim ödenmesi gereken veya kendi adına prim ödemesi gereken kişi" olarak belirtilmiştir. Bu Kanun kapsamında kısa vadeli sigorta kolları; iş kazası, meslek hastalığı, hastalık, analık; uzun vadeli sigorta kolları ise malûllük, yaşlılık, ölüm sigorta kolları olarak açıklanmıştır.

Ülkemizde aday çırak, çırak ve stajyerlerin sigortalılığı 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ("3308 sayılı Kanun")'nda düzenlenmekte ve kısa vadeli sigorta kolları kapsamında değerlendirilmektedir.

IKAVRAMLAR

3308 sayılı Kanun'un 3. maddesinde; " "Aday çırak", çıraklığa başlama yaşını doldurmamış ve çıraklık döneminden önce kendisine işyeri ortamı tanıtılan, sanat ve mesleğinin ön bilgileri verilen kişiyi;

  • "Çırak", çıraklık sözleşmesi esaslarına göre bir meslek alanında mesleğin gerektirdiği bilgi, beceri ve iş alışkanlıklarını iş içerisinde geliştirilen kişiyi;
  • "Öğrenci", işletmelerde, mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarında örgün eğitim görenleri;
  • "Kalfa", bir mesleğin gerektirdiği bilgi, beceri ve iş alışkanlıklarını kazanmış ve bu meslekle ilgili iş ve işlemleri ustanın gözetimi altında kabul edilebilir standartlarda yapabilen kişiyi;
  • "Usta", bir mesleğin gerektirdiği bilgi, beceri ve iş alışkanlıklarını kazanmış ve bunları mal ve hizmet üretiminde iş hayatınca kabul edilebilecek standartlarda uygulayabilen; üretimi planlayabilen, üretim sırasında karşılaşılabilecek problemleri çözümleyebilen; düşüncelerini yazılı, sözlü ve resim ile açıklayabilen; üretimle ilgili pratik hesaplamaları yapabilen kişiyi,
  • "İşletmelerde Mesleki Eğitim", mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumları öğrencilerinin beceri eğitimlerini işletmelerde, teorik eğitimlerini ise mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarında veya işletme veya kurumlarca tesis edilen eğitim birimlerinde yaptıkları eğitim uygulamalarını;
  • "Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumları", mesleki ve teknik eğitim alanında, diplomaya götüren orta öğretim kurumları ve mesleki ve teknik eğitim yapan yükseköğretim kurumları ile belge ve sertifika programlarının uygulandığı her tür ve derecedeki örgün ve yaygın eğitim-öğretim kurumlarını; ifade etmektedir.

II. STAJ YAPAN ÖĞRENCİLERİN SİGORTALILIĞI

3308 sayılı Kanun'un 18. maddesine göre, on ve daha fazla personel çalıştıran işletmeler, çalışan sayılarının yüzde beşinden az olmamak üzere mesleki ve teknik eğitim okul ve kurum öğrencilerine staj ve tamamlayıcı istihdam sağlamaktadırlar. Bu Kanun kapsamında on ve daha fazla personel çalıştıran işletmeler, çalışma ve iş kurumu il müdürlüklerince her yıl şubat ayı içerisinde il millî eğitim müdürlüklerine ve o ildeki yükseköğretim kurumlarına bildirilir. Mesleki eğitim kapsamına alınıp alınmadığına bakılmaksızın ondan az personel çalıştıran işletmeler de mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumları öğrencilerine bu Kanun'un ilgili hükümlerine göre beceri eğitimi, staj ve tamamlayıcı eğitim yaptırabilirler2.

3308 sayılı Kanun'un 25. maddesinde "Aday çırak, çıraklar, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında okumakta iken staja, tamamlayıcı eğitime veya alan eğitimine tabi tutulan öğrencilerin sigorta primleri asgari ücretin yüzde ellisi üzerinden, Bakanlık ile mesleki ve teknik eğitim yapan yükseköğretim kurumlarının bağlı olduğu üniversitelerin bütçesine konulan ödenekten karşılanır." denilmektedir.

İlgili Kanun'un Geçici 12. maddesi ile aday çırak, çıraklar, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında okumakta iken staja, tamamlayıcı eğitime veya alan eğitimine tabi tutulan öğrenciler için işverenlere sigorta primi desteği getirilmiştir.

  • Aday çırak, çıraklar, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında okumakta iken staja, tamamlayıcı eğitime veya alan eğitimine tabi tutulan öğrencilerin prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır:

a) Aylık prim ve hizmet belgelerini ayın 1'i ila 30'u arasında düzenleyenler için; Günlük kazanç tutarı:33,83 TL, Aylık kazanç tutarı:1.014,90 TL

b) Aylık prim ve hizmet belgelerini ayın 15'i ila takip eden ayın 14'ü arasında düzenleyenler için;

Günlük kazanç tutarı:33,83 TL, Aylık kazanç tutarı:1.014,90 TL

  • Yükseköğrenimleri sırasında staja tabi tutulan öğrenciler, kısmi zamanlı çalıştırılan öğrenciler ile bursiyer ve kursiyerler için;

Bu kapsamda yer alan öğrenci, bursiyer ve kursiyerlerin sigorta primleri, prime esas günlük kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanmaktadır.

a) Aylık prim ve hizmet belgelerini ayın 1'i ila 30'u arasında düzenleyenler için;

Günlük kazanç tutarı:67,65 TL, Aylık kazanç tutarı:2.029,50 TL

b) Aylık prim ve hizmet belgelerini ayın 15'i ila takip eden ayın 14'ü arasında düzenleyenler için;

Günlük kazanç tutarı:67,65TL, Aylık kazanç tutarı:2.029,50 TL 3

III. STAJYER ÖĞRENCİLERE ÖDENMESİ GEREKEN ÜCRET

3308 sayılı Kanun'un 25. maddesinde; "Aday çırak ve çıraklar ile işletmelerde mesleki eğitim gören, staj veya tamamlayıcı eğitime devam eden öğrencilere işletmeler tarafından ödenecek ücret ve bu ücretlerdeki artışlar, düzenlenecek sözleşme ile tespit edilir. Ancak, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında staj veya tamamlayıcı eğitim gören öğrencilere asgari ücretin net tutarının;

  • Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde otuzundan,
  • Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde on beşinden,
  • Aday çırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde otuzundan aşağı ücret ödenemez." denilmektedir.

09.01.2018 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 04.12.2017 tarihli ve 2017/11106 sayılı Kararname ile 3308 sayılı Kanun'un Geçici 12. maddesi uyarınca, aday çırak ve çıraklar ile anılan Kanun'un 18. maddesine göre işletmelerde mesleki eğitim gören, staj veya tamamlayıcı eğitime devam eden öğrencilere aynı Kanun'un 25. maddesinin birinci fıkrası kapsamında yapılacak ödemelerin asgari ücretin net tutarının yüzde 30'undan az olamayacağına ilişkin süre 2017-2018 eğitim ve öğretim yılı başından itibaren uygulanmak üzere bir eğitim ve öğretim yılı uzatılmıştır.

Bu kapsamda, aday çırak ve çıraklar ile işletmelerde mesleki eğitim gören, staj veya tamamlayıcı eğitime devam eden öğrencilere ödenecek en az ücret ve devlet katkısı tutarları 2018 yılı için;

  • Ödenecek en az ücret: 435,27 TL
  • 20'den az personel çalıştıran işletmeler için devlet katkısı tutarı: 290,18 TL
  • 20 ve üzerinde personel çalıştıran işletmeler için devlet katkısı tutarı: 145,09 TL olarak ödenir. 4

IV. SİGORTA PRİMİNE ESAS KAZANÇ TUTARLARI

5510 sayılı Kanun'un 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; "5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Meslekî Eğitim Kanununda belirtilen aday çırak, çırak ve işletmelerde meslekî eğitim gören öğrenciler hakkında iş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık sigortası; meslekî ve teknik ortaöğretim ile yükseköğrenimleri sırasında staja tabi tutulan öğrenciler, mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler, kamu kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen projelerde görevli bursiyerler ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 46 ncı maddesine tabi olarak kısmi zamanlı çalıştırılan öğrencilerden aylık prime esas kazanç tutarı, 82 nci maddeye göre belirlenen günlük prime esas kazanç alt sınırının otuz katından fazla olmayanlar hakkında ise iş kazası ve meslek hastalığı sigortası uygulanır. Bu bentte sayılanlar, 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılırlar ve bunlardan bakmakla yükümlü olunan kişi durumunda olmayanlar hakkında ayrıca genel sağlık sigortası hükümleri uygulanır." ifadesi yer almaktadır.

Aday çırak, çırak ve öğrencinin eğitimi sırasında işyerinin kusuru halinde meydana gelecek iş kazaları ve meslek hastalıklarından işveren sorumludur.

V. SİGORTA PRİM ORANI

Bu sigortalıların (aday çırak, çırak ve stajyer öğrencilerin) genel sağlık sigortası prim oranı, 5510 sayılı Kanun'un 81. maddesi gereğince, 5. maddenin (b) bendi kapsamında prime esas kazancın %6'sıdır. Bu oranın %1'i kısa vadeli sigorta kolları, %5'i genel sağlık sigortası primidir. Bunların prim ödeme yükümlüsü ise önceden olduğu gibi Millî Eğitim Bakanlığı veya bu öğrencilerin eğitim gördükleri okullar ile öğrenim gördükleri yüksek öğretim kurumlarıdır.

VI. GELİR VERGİSİ

3308 sayılı Kanun'un 25. maddesinde "Aday çırak, çırak ve öğrencilere ödenecek ücretler her türlü vergiden müstesnadır." denilmektedir. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ("GVK")'nun 23. maddesine göre de, "3308 sayılı Çıraklık ve Meslekî Eğitim Kanununa tâbi çırakların asgari ücreti aşmayan ücretleri" gelir vergisinden istisnadır. Dolayısıyla 3308 sayılı Kanun kapsamında zorunlu stajını yapmakta olan stajyerler için bu istisna uygulanabilecektir. Bahsi geçen stajyerlere asgari ücreti aşan tutarda bir ödeme yapılması hâlinde aşan kısmın gelir ve damga vergisi kesintisine tabi tutulması gerekecektir.

İşyerlerinde gönüllü olarak staj yapan ve 20.06.2017 tarihinde Resmî Gazete'de yayınlanan Mesleki Eğitim Kurulu 29. Toplantı Kararları listesinde5 yer almayan alanlarda stajını yapan kişilere ödenecek ücretler ise 3308 sayılı Kanun kapsamında olmadığından bu ücretlerin tamamından gelir ve damga vergisi kesintisi yapılması gerekecektir.

VII. SGK BİLDİRİMİ

3308 sayılı Kanun'un 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi sigortalıların 4. maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında yapılacak tescillerinde;

  • 3308 sayılı Kanun'a tabi aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler için "7-Çırak",
  • Meslek liselerinde okumakta iken veya yükseköğrenimleri sırasında staja tabi tutulan öğrenciler için "19- Stajyer",
  • 2547 sayılı Kanun'un 46'ncı maddesine tabi olarak kısmi zamanlı çalıştırılan öğrencilerden aylık prime esas kazanç tutarı günlük prime esas kazanç alt sınırının otuz katından fazla olmayanlar için "18- YÖK kısmi istihdam",
  • Kamu kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen projelerde görevli bursiyerler için "32-bursiyer" sigortalılık kodları kullanılacaktır. Çırak ve stajyer sigortalıların 01.03.2011 tarihinden sonra aylık prim ve hizmet belgesiyle yapılacak bildirimlerinde; 3308 sayılı Kanun'a tabi aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilerden;
  • Bakmakla yükümlü kişi olunan sigortalılar için işverenlerce "7" numaralı,
  • Bakmakla yükümlü kişi olmayanlar için "42" numaralı,
  • Meslek liselerinde okumakta iken veya yüksek öğrenimleri sırasında staja tabi tutulan öğrencilerden bakmakla yükümlü kişi olunan sigortalılar için işverenlerce "22" numaralı,
  • Bakmakla yükümlü kişi olmayanlar için "43" numaralı,
  • Bursiyer sigortalılar için 1/3/2016 tarihinden itibaren "22" numaralı,
  • Bakmakla yükümlü kişi olunmayanlar için "43" numaralı, belge türleri kullanılacaktır.

SONUÇ

3308 sayılı Kanun kapsamında aday çırak ve çıraklara işverenler tarafından yapılacak ödemeler yaşına uygun asgari ücretin yüzde otuzundan az olamayacaktır. İşletmelerde yaptıkları staj süreleri boyunca, eğer işletmede çalışan sayısı yirmiden az ise işyerlerinde asgari ücretin net tutarının %15'inden, yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde ise asgari ücretin net tutarının %30'undan az ücret ödemesi yapılamayacaktır.

3308 sayılı Kanun'a tabi stajyerlere asgari ücreti aşan tutarda bir ödeme yapılması halinde aşan kısmın gelir ve damga vergisi kesintisine tabi tutulması gerekecektir.

Footnotes

1 16.10.2006 tarihli ve 26200 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.

2 19139 sayılı ve 19/8/1896 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu

3 http://vergiajandasi.com/blog/2018/01/29/2018-yili-prime-esas-kazanclarin-alt-ve-ust-sinirlari-ile-bazi-islemlere-esas-tutarlari/

4 http://vergiajandasi.com/blog/2018/01/09/3308-sayili-mesleki-egitim-kanununa-gore-isletmelerde-mesleki-egitim-goren-ogrencilere- odenen-devlet-destegi-tutari/

5 http://meslekiegitimkurulu.gov.tr/upload/20_06_2017%20Resmi%20gazete%2029_%20MEK.pdf

The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.

To print this article, all you need is to be registered on Mondaq.com.

Click to Login as an existing user or Register so you can print this article.

Authors
 
Some comments from our readers…
“The articles are extremely timely and highly applicable”
“I often find critical information not available elsewhere”
“As in-house counsel, Mondaq’s service is of great value”

Related Topics
 
Related Articles
 
Related Video
Up-coming Events Search
Tools
Print
Font Size:
Translation
Channels
Mondaq on Twitter
 
Register for Access and our Free Biweekly Alert for
This service is completely free. Access 250,000 archived articles from 100+ countries and get a personalised email twice a week covering developments (and yes, our lawyers like to think you’ve read our Disclaimer).
 
Email Address
Company Name
Password
Confirm Password
Position
Mondaq Topics -- Select your Interests
 Accounting
 Anti-trust
 Commercial
 Compliance
 Consumer
 Criminal
 Employment
 Energy
 Environment
 Family
 Finance
 Government
 Healthcare
 Immigration
 Insolvency
 Insurance
 International
 IP
 Law Performance
 Law Practice
 Litigation
 Media & IT
 Privacy
 Real Estate
 Strategy
 Tax
 Technology
 Transport
 Wealth Mgt
Regions
Africa
Asia
Asia Pacific
Australasia
Canada
Caribbean
Europe
European Union
Latin America
Middle East
U.K.
United States
Worldwide Updates
Registration (you must scroll down to set your data preferences)

Mondaq Ltd requires you to register and provide information that personally identifies you, including your content preferences, for three primary purposes (full details of Mondaq’s use of your personal data can be found in our Privacy and Cookies Notice):

  • To allow you to personalize the Mondaq websites you are visiting to show content ("Content") relevant to your interests.
  • To enable features such as password reminder, news alerts, email a colleague, and linking from Mondaq (and its affiliate sites) to your website.
  • To produce demographic feedback for our content providers ("Contributors") who contribute Content for free for your use.

Mondaq hopes that our registered users will support us in maintaining our free to view business model by consenting to our use of your personal data as described below.

Mondaq has a "free to view" business model. Our services are paid for by Contributors in exchange for Mondaq providing them with access to information about who accesses their content. Once personal data is transferred to our Contributors they become a data controller of this personal data. They use it to measure the response that their articles are receiving, as a form of market research. They may also use it to provide Mondaq users with information about their products and services.

Details of each Contributor to which your personal data will be transferred is clearly stated within the Content that you access. For full details of how this Contributor will use your personal data, you should review the Contributor’s own Privacy Notice.

Please indicate your preference below:

Yes, I am happy to support Mondaq in maintaining its free to view business model by agreeing to allow Mondaq to share my personal data with Contributors whose Content I access
No, I do not want Mondaq to share my personal data with Contributors

Also please let us know whether you are happy to receive communications promoting products and services offered by Mondaq:

Yes, I am happy to received promotional communications from Mondaq
No, please do not send me promotional communications from Mondaq
Terms & Conditions

Mondaq.com (the Website) is owned and managed by Mondaq Ltd (Mondaq). Mondaq grants you a non-exclusive, revocable licence to access the Website and associated services, such as the Mondaq News Alerts (Services), subject to and in consideration of your compliance with the following terms and conditions of use (Terms). Your use of the Website and/or Services constitutes your agreement to the Terms. Mondaq may terminate your use of the Website and Services if you are in breach of these Terms or if Mondaq decides to terminate the licence granted hereunder for any reason whatsoever.

Use of www.mondaq.com

To Use Mondaq.com you must be: eighteen (18) years old or over; legally capable of entering into binding contracts; and not in any way prohibited by the applicable law to enter into these Terms in the jurisdiction which you are currently located.

You may use the Website as an unregistered user, however, you are required to register as a user if you wish to read the full text of the Content or to receive the Services.

You may not modify, publish, transmit, transfer or sell, reproduce, create derivative works from, distribute, perform, link, display, or in any way exploit any of the Content, in whole or in part, except as expressly permitted in these Terms or with the prior written consent of Mondaq. You may not use electronic or other means to extract details or information from the Content. Nor shall you extract information about users or Contributors in order to offer them any services or products.

In your use of the Website and/or Services you shall: comply with all applicable laws, regulations, directives and legislations which apply to your Use of the Website and/or Services in whatever country you are physically located including without limitation any and all consumer law, export control laws and regulations; provide to us true, correct and accurate information and promptly inform us in the event that any information that you have provided to us changes or becomes inaccurate; notify Mondaq immediately of any circumstances where you have reason to believe that any Intellectual Property Rights or any other rights of any third party may have been infringed; co-operate with reasonable security or other checks or requests for information made by Mondaq from time to time; and at all times be fully liable for the breach of any of these Terms by a third party using your login details to access the Website and/or Services

however, you shall not: do anything likely to impair, interfere with or damage or cause harm or distress to any persons, or the network; do anything that will infringe any Intellectual Property Rights or other rights of Mondaq or any third party; or use the Website, Services and/or Content otherwise than in accordance with these Terms; use any trade marks or service marks of Mondaq or the Contributors, or do anything which may be seen to take unfair advantage of the reputation and goodwill of Mondaq or the Contributors, or the Website, Services and/or Content.

Mondaq reserves the right, in its sole discretion, to take any action that it deems necessary and appropriate in the event it considers that there is a breach or threatened breach of the Terms.

Mondaq’s Rights and Obligations

Unless otherwise expressly set out to the contrary, nothing in these Terms shall serve to transfer from Mondaq to you, any Intellectual Property Rights owned by and/or licensed to Mondaq and all rights, title and interest in and to such Intellectual Property Rights will remain exclusively with Mondaq and/or its licensors.

Mondaq shall use its reasonable endeavours to make the Website and Services available to you at all times, but we cannot guarantee an uninterrupted and fault free service.

Mondaq reserves the right to make changes to the services and/or the Website or part thereof, from time to time, and we may add, remove, modify and/or vary any elements of features and functionalities of the Website or the services.

Mondaq also reserves the right from time to time to monitor your Use of the Website and/or services.

Disclaimer

The Content is general information only. It is not intended to constitute legal advice or seek to be the complete and comprehensive statement of the law, nor is it intended to address your specific requirements or provide advice on which reliance should be placed. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers make no representations about the suitability of the information contained in the Content for any purpose. All Content provided "as is" without warranty of any kind. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers hereby exclude and disclaim all representations, warranties or guarantees with regard to the Content, including all implied warranties and conditions of merchantability, fitness for a particular purpose, title and non-infringement. To the maximum extent permitted by law, Mondaq expressly excludes all representations, warranties, obligations, and liabilities arising out of or in connection with all Content. In no event shall Mondaq and/or its respective suppliers be liable for any special, indirect or consequential damages or any damages whatsoever resulting from loss of use, data or profits, whether in an action of contract, negligence or other tortious action, arising out of or in connection with the use of the Content or performance of Mondaq’s Services.

General

Mondaq may alter or amend these Terms by amending them on the Website. By continuing to Use the Services and/or the Website after such amendment, you will be deemed to have accepted any amendment to these Terms.

These Terms shall be governed by and construed in accordance with the laws of England and Wales and you irrevocably submit to the exclusive jurisdiction of the courts of England and Wales to settle any dispute which may arise out of or in connection with these Terms. If you live outside the United Kingdom, English law shall apply only to the extent that English law shall not deprive you of any legal protection accorded in accordance with the law of the place where you are habitually resident ("Local Law"). In the event English law deprives you of any legal protection which is accorded to you under Local Law, then these terms shall be governed by Local Law and any dispute or claim arising out of or in connection with these Terms shall be subject to the non-exclusive jurisdiction of the courts where you are habitually resident.

You may print and keep a copy of these Terms, which form the entire agreement between you and Mondaq and supersede any other communications or advertising in respect of the Service and/or the Website.

No delay in exercising or non-exercise by you and/or Mondaq of any of its rights under or in connection with these Terms shall operate as a waiver or release of each of your or Mondaq’s right. Rather, any such waiver or release must be specifically granted in writing signed by the party granting it.

If any part of these Terms is held unenforceable, that part shall be enforced to the maximum extent permissible so as to give effect to the intent of the parties, and the Terms shall continue in full force and effect.

Mondaq shall not incur any liability to you on account of any loss or damage resulting from any delay or failure to perform all or any part of these Terms if such delay or failure is caused, in whole or in part, by events, occurrences, or causes beyond the control of Mondaq. Such events, occurrences or causes will include, without limitation, acts of God, strikes, lockouts, server and network failure, riots, acts of war, earthquakes, fire and explosions.

By clicking Register you state you have read and agree to our Terms and Conditions