Turkey: Kişisel verilerin korunması dünyasında ilginç bir gün! (Bölüm 2)

Last Updated: 19 September 2019
Article by Selin Ozbek Cittone and Batuhan Aytaç

17 Temmuz 2019, Türkiye'de kişisel verilerin korunması ile ilgili Kişisel Verileri Koruma Kurulu ("Kurul") kararları açısından önemli bir gün. Şu ana kadar Kişisel Verileri Koruma Kurulu birçok karar yayınlandı. Peki bu tarihte yayınlananları ilginç kılan nedir?

Kararların içeriğine ve önemine istinaden bunları kararlarına göre bir yazı dizisiyle açıklamak istedik.

Yazı dizimizin ilki bölümünü 29 Temmuz 2019'da tarihinde blogumuzda yayınlamıştık (bakınız https://www.ozbek.av.tr/kvk-blog/kisisel-verilerin-korunmasi-dunyasinda-ilginc-bir-gun-bolum-1/).

Bu ikinci yazımızın konusu ise Kurul'un, bir varlık yönetim şirketinin ilgili kişiye aynı konu ile ilgili birden çok mesaj gönderimine ilişkin 31/05/2019 tarihli ve 2019/159 sayılı kararı.

BÖLÜM 2

AYNI KONUDA BİRDEN FAZLA MESAJ GÖNDERİMİ KARARI

GİRİŞ

Kişisel verilerin korunması konusunun içinde olanlar bilirler, kişisel verilerin korunmasının dolaşım sisteminin kaynağı ilkelerdir. Bu ilkeler ilk olarak kişisel verilerin korunmasının temellerini atan yapı taşlarından biri olan 23 Eylül 1980 tarihli OECD kılavuzunda ortaya çıkmış ve bu tarihe kadar 108 sayılı sözleşmeden, 95/46/AB Direktifi'ne, Avrupa Veri Koruma Genel Tüzüğü'ne ("GDPR") ve son olarak 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na ("Kanun") kadar pek çok kişisel veri mevzuatının ana koruma kaynağı olmuştur ve kendi mevzuatları hep bu ilkeler çerçevesinde düzenlenmiştir.

Bu ilkeler nasıl yorumlanır? Bu ilkelerin nasıl yorumlanacağı gerek Kişisel Verileri Koruma Kurumu ("Kurum") ve Kurul kılavuzlarında ve AB mevzuatının preamble (giriş/gerekçe) kısımlarında açıklanmıştır. Bu açıklamalar esasen bir yorumlama rehberi gibi hareket etmektedir. Uygulayıcılara düşen görev ise mevzuatın ve kılavuzların yaptığı bu rehberlik çerçevesinde hareket edip bireyin temel hak ve özgürlüklerinden özel hayatın gizliliğinin korunması hedefini gütmek; ama aynı zamanda kamu yararı, kamu sağlığının korunması, yaşama hakkı gibi demokratik toplumun gerekliliklerinden ortaya çıkan birtakım sınırlamalara da dikkat ederek bu ilkeleri uygulamaktır.

Yazımıza konu birinci karar ise tam bu çerçevede verilmiş, emsal niteliğinde, Avrupa'da dahi benzerine pek rastlanmayan, belki de hiç rastlanmamış bir ilke yorumu; fakat temel hak ve özgürlükleri bir denge testine koyduğumuzda kararın doğru yönde alındığı söylenebilir.

OLAY

Karardan anlaşıldığı kadarıyla olayda kişisel verisi işlenen ilgili kişinin ("Veri Sahibi") bir kredi borcu var ve alacaklı banka tarafından veri sorumlusu olan varlık yönetim şirketine bu kredi borcu alacağı temlik ediliyor. Veri sorumlusu ise Veri Sahibi'ne kolaylıklar sağlayarak alacağını tahsil edebilmek ve borcun ödenmemesi durumunda Veri Sahibi'nin maruz kalabileceği hukuki riskleri bildirmek amacıyla mesaj atıyor; fakat bu mesajları farklı tarihlerde birden fazla kez gönderiyor.

Kurul bu aramanın hukuka uygunluk sebebini "bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için veri işlemenin zorunlu olması" olarak değerlendiriyor. Bu hukuki sebep kişisel verilerin işlenmesinin hukuka uygunluğu açısından oldukça güçlü bir sebep. Hatta bizim mevzuatımızda olmasa dahi GDPR'da özel nitelikli verilerin işlenmesi için en çok yararlanılabilecek istisnalardan biri konumunda. Bu hukuki sebepte meşru menfaat sebebinin aksine bir denge testi de yapmak gerekmiyor. Sadece "zorunluluk" unsuru gerekiyor. Ama prensip olarak zorunluluk unsuruna bakılırken de, aynı amacı sağlamak için daha az müdahaleci yöntemler var ise bunların seçilmesi gerekiyor.

DEĞERLENDİRME

İşte bu noktada bu kararı asıl önemli hale getiren değerlendirme ortaya çıkıyor. Kurul, karar özetinde açıklandığı üzere, hukuka uygunluk sebebinden genel ilke değerlendirmesine geçiyor ve bu faaliyeti hakkın kötüye kullanılması olarak yorumlayarak, aynı konuda birden fazla mesaj gönderimi işleme faaliyetini kişisel verilerin korunmasına dair genel ilkelerden "hukuka ve dürüstlük kuralına uygun olma" ilkesine aykırı olarak değerlendiriyor.

Kanaatimizce, bu değerlendirme etkili ve doğru bir yaklaşım sonucu ortaya çıkıyor. Hukuka uygunluk değerlendirmelerinde Kanun'un 5. maddesinde yer alan işlenme şartlarından birine uygunluk sağlandığında ilkeler göz ardı edilebiliyor. Oysa ki kişisel verilerin korunmasının temelini oluşturan ilkelerin işlenme şartlarından çok daha önemli olduğunu unutmamak gerek.

Bu noktada söylenebilecek bir başka husus ise hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için zorunlu olma şartındaki "zorunluluk" unsurunun da sağlanmamış olabileceği. Kanaatimizce hukuka ve dürüstlük kuralına aykırılığın yanı sıra, veri sorumlusunun ilk mesajından sonra "zorunluluk" unsuru ortadan kalkıyor. Zira, kendi hakkını korumak için borçluya defalarca mesaj atması bir gereklilik değil. Bu tip bir durumda, ihtar amaçlı, takipten hemen önce veya uzun bir süre geçmesini takiben mesajlar atılması bu unsuru biraz daha karşılayabilir. Ancak karardan anlaşıldığı üzere bu mesaj, farklı tarihlerde defalarca atıldığından "zorunluluk" unsurunun da bir noktadan sonra geçerli olamayacağını söylemek de mümkün.

SONUÇ

Bu karar, bir işleme faaliyetinin hukuka uygun olup olmadığı değerlendirmesi yapılırken sadece kişisel verilerin işlenme şartlarına değil, aynı zamanda genel ilkelere bakılıyor olması gerektiğinin açık bir göstergesi olduğundan oldukça önemli. İşlenme şartlarından veya genel ilkelerden herhangi birine aykırılık, o işleme faaliyetini hukuka uygun olmaktan çıkarıyor.

Burada dikkat edilmesi gereken en önemli hususlardan biri de işlenme şartlarının karşılanmadığı durumda açık rıza mümkünken genel ilkelerin bunun da ötesinde değerlendirilmesi. Açık rıza, Kanun'da, gerek özel, gerek normal nitelikteki kişisel verilerin işlenmesine dair bir alternatif olarak düzenlenirken ilkelerde böyle bir istisna söz konusu değil. Dolayısıyla açık rıza ile dahi, ilkelere aykırı bir işleme faaliyeti gerçekleştirilemez.

The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.

To print this article, all you need is to be registered on Mondaq.com.

Click to Login as an existing user or Register so you can print this article.

Authors
 
Some comments from our readers…
“The articles are extremely timely and highly applicable”
“I often find critical information not available elsewhere”
“As in-house counsel, Mondaq’s service is of great value”

Related Topics
 
Related Articles
 
Up-coming Events Search
Tools
Print
Font Size:
Translation
Channels
Mondaq on Twitter
 
Mondaq Free Registration
Gain access to Mondaq global archive of over 375,000 articles covering 200 countries with a personalised News Alert and automatic login on this device.
Mondaq News Alert (some suggested topics and region)
Select Topics
Registration (please scroll down to set your data preferences)

Mondaq Ltd requires you to register and provide information that personally identifies you, including your content preferences, for three primary purposes (full details of Mondaq’s use of your personal data can be found in our Privacy and Cookies Notice):

  • To allow you to personalize the Mondaq websites you are visiting to show content ("Content") relevant to your interests.
  • To enable features such as password reminder, news alerts, email a colleague, and linking from Mondaq (and its affiliate sites) to your website.
  • To produce demographic feedback for our content providers ("Contributors") who contribute Content for free for your use.

Mondaq hopes that our registered users will support us in maintaining our free to view business model by consenting to our use of your personal data as described below.

Mondaq has a "free to view" business model. Our services are paid for by Contributors in exchange for Mondaq providing them with access to information about who accesses their content. Once personal data is transferred to our Contributors they become a data controller of this personal data. They use it to measure the response that their articles are receiving, as a form of market research. They may also use it to provide Mondaq users with information about their products and services.

Details of each Contributor to which your personal data will be transferred is clearly stated within the Content that you access. For full details of how this Contributor will use your personal data, you should review the Contributor’s own Privacy Notice.

Please indicate your preference below:

Yes, I am happy to support Mondaq in maintaining its free to view business model by agreeing to allow Mondaq to share my personal data with Contributors whose Content I access
No, I do not want Mondaq to share my personal data with Contributors

Also please let us know whether you are happy to receive communications promoting products and services offered by Mondaq:

Yes, I am happy to received promotional communications from Mondaq
No, please do not send me promotional communications from Mondaq
Terms & Conditions

Mondaq.com (the Website) is owned and managed by Mondaq Ltd (Mondaq). Mondaq grants you a non-exclusive, revocable licence to access the Website and associated services, such as the Mondaq News Alerts (Services), subject to and in consideration of your compliance with the following terms and conditions of use (Terms). Your use of the Website and/or Services constitutes your agreement to the Terms. Mondaq may terminate your use of the Website and Services if you are in breach of these Terms or if Mondaq decides to terminate the licence granted hereunder for any reason whatsoever.

Use of www.mondaq.com

To Use Mondaq.com you must be: eighteen (18) years old or over; legally capable of entering into binding contracts; and not in any way prohibited by the applicable law to enter into these Terms in the jurisdiction which you are currently located.

You may use the Website as an unregistered user, however, you are required to register as a user if you wish to read the full text of the Content or to receive the Services.

You may not modify, publish, transmit, transfer or sell, reproduce, create derivative works from, distribute, perform, link, display, or in any way exploit any of the Content, in whole or in part, except as expressly permitted in these Terms or with the prior written consent of Mondaq. You may not use electronic or other means to extract details or information from the Content. Nor shall you extract information about users or Contributors in order to offer them any services or products.

In your use of the Website and/or Services you shall: comply with all applicable laws, regulations, directives and legislations which apply to your Use of the Website and/or Services in whatever country you are physically located including without limitation any and all consumer law, export control laws and regulations; provide to us true, correct and accurate information and promptly inform us in the event that any information that you have provided to us changes or becomes inaccurate; notify Mondaq immediately of any circumstances where you have reason to believe that any Intellectual Property Rights or any other rights of any third party may have been infringed; co-operate with reasonable security or other checks or requests for information made by Mondaq from time to time; and at all times be fully liable for the breach of any of these Terms by a third party using your login details to access the Website and/or Services

however, you shall not: do anything likely to impair, interfere with or damage or cause harm or distress to any persons, or the network; do anything that will infringe any Intellectual Property Rights or other rights of Mondaq or any third party; or use the Website, Services and/or Content otherwise than in accordance with these Terms; use any trade marks or service marks of Mondaq or the Contributors, or do anything which may be seen to take unfair advantage of the reputation and goodwill of Mondaq or the Contributors, or the Website, Services and/or Content.

Mondaq reserves the right, in its sole discretion, to take any action that it deems necessary and appropriate in the event it considers that there is a breach or threatened breach of the Terms.

Mondaq’s Rights and Obligations

Unless otherwise expressly set out to the contrary, nothing in these Terms shall serve to transfer from Mondaq to you, any Intellectual Property Rights owned by and/or licensed to Mondaq and all rights, title and interest in and to such Intellectual Property Rights will remain exclusively with Mondaq and/or its licensors.

Mondaq shall use its reasonable endeavours to make the Website and Services available to you at all times, but we cannot guarantee an uninterrupted and fault free service.

Mondaq reserves the right to make changes to the services and/or the Website or part thereof, from time to time, and we may add, remove, modify and/or vary any elements of features and functionalities of the Website or the services.

Mondaq also reserves the right from time to time to monitor your Use of the Website and/or services.

Disclaimer

The Content is general information only. It is not intended to constitute legal advice or seek to be the complete and comprehensive statement of the law, nor is it intended to address your specific requirements or provide advice on which reliance should be placed. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers make no representations about the suitability of the information contained in the Content for any purpose. All Content provided "as is" without warranty of any kind. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers hereby exclude and disclaim all representations, warranties or guarantees with regard to the Content, including all implied warranties and conditions of merchantability, fitness for a particular purpose, title and non-infringement. To the maximum extent permitted by law, Mondaq expressly excludes all representations, warranties, obligations, and liabilities arising out of or in connection with all Content. In no event shall Mondaq and/or its respective suppliers be liable for any special, indirect or consequential damages or any damages whatsoever resulting from loss of use, data or profits, whether in an action of contract, negligence or other tortious action, arising out of or in connection with the use of the Content or performance of Mondaq’s Services.

General

Mondaq may alter or amend these Terms by amending them on the Website. By continuing to Use the Services and/or the Website after such amendment, you will be deemed to have accepted any amendment to these Terms.

These Terms shall be governed by and construed in accordance with the laws of England and Wales and you irrevocably submit to the exclusive jurisdiction of the courts of England and Wales to settle any dispute which may arise out of or in connection with these Terms. If you live outside the United Kingdom, English law shall apply only to the extent that English law shall not deprive you of any legal protection accorded in accordance with the law of the place where you are habitually resident ("Local Law"). In the event English law deprives you of any legal protection which is accorded to you under Local Law, then these terms shall be governed by Local Law and any dispute or claim arising out of or in connection with these Terms shall be subject to the non-exclusive jurisdiction of the courts where you are habitually resident.

You may print and keep a copy of these Terms, which form the entire agreement between you and Mondaq and supersede any other communications or advertising in respect of the Service and/or the Website.

No delay in exercising or non-exercise by you and/or Mondaq of any of its rights under or in connection with these Terms shall operate as a waiver or release of each of your or Mondaq’s right. Rather, any such waiver or release must be specifically granted in writing signed by the party granting it.

If any part of these Terms is held unenforceable, that part shall be enforced to the maximum extent permissible so as to give effect to the intent of the parties, and the Terms shall continue in full force and effect.

Mondaq shall not incur any liability to you on account of any loss or damage resulting from any delay or failure to perform all or any part of these Terms if such delay or failure is caused, in whole or in part, by events, occurrences, or causes beyond the control of Mondaq. Such events, occurrences or causes will include, without limitation, acts of God, strikes, lockouts, server and network failure, riots, acts of war, earthquakes, fire and explosions.

By clicking Register you state you have read and agree to our Terms and Conditions