Turkey: Rekabetin Uyumlu Eylemler Yoluyla İhlali

Last Updated: 15 August 2018
Article by Selmin Burcu Öztekin
Most Read Contributor in Turkey, August 2018

ÖZET

Rekabet kavramı, piyasa ekonomisi sisteminin temeli olarak ifade edilmekte olup, sistemin etkin bir şekilde işlemesi ancak piyasalarda rekabet ortamının yaratılması ve bunun korunması ile mümkündür. Bu amaçla Rekabetin Korunması Kanunu da piyasadaki rekabeti korumaya ilişkin düzenlemeler içerir. Türk Hukuku'nda henüz yeni bir alan olan Rekabet Hukuku hakkındaki ilk düzenlemeler, Rekabetin Korunması Hakkındaki Kanun'un yürürlüğe girmesinden sonra Türk Hukuku bakımından tartışılmıştır. Bu açıdan özellikle teknoloji alanındaki ilerlemeler, gizlilik veya örtülülük yöntemleriyle gerçekleştirilen rekabeti bozucu işbirliklerini içeren uyumlu eylemleri teşvik etmekte ve uyumlu eylemlere yeni boyutlar kazandırmaktadır. Uygulamada teşebbüslerin pazardaki davranışlara ilişkin kararları birbirleriyle uyumlu davranış içerisinde ve rekabeti sınırlandırıcı şekilde almaları son zamanlarda Rekabet Kurumunun bu ihlâllere karşı yüksek miktarlarda cezaya hükmetmesi ile sonuçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Uyumlu Eylem, Rekabet, Rekabetin Korunması Hakkında Kanun, Oligopol Piyasa, Uyumlu Eylem Karinesi.

GİRİŞ

Ticari faaliyette bulunan kişilerin birbirlerine rakip olsalar dâhi bazı durumlarda işbirliğine gittikleri görülmektedir. Bu işbirlikleri verimliliğin artırılması, yüksek yatırım harcamalarının karşılanması, kriz dönemlerinin atlatılması gibi nedenlerden oluşabilir1. Bu işbirliklerine karşı piyasadaki serbest rekabet ortamının işleyişinin devamını sağlamak ve sürdürülebilir kılmak amacıyla rekabet düzeninin bozulması sonucunu doğuran durumların çeşitli rekabet otoritelerince gözetilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmış ve bu gereklilik karşısında ABD ve diğer Avrupa Topluluğu ülkelerinde de olduğu gibi Ülkemizde 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 4. maddesi ile rekabeti kısıtlama amacı güden, bu etkiyi doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası uyumlu davranışlar yasaklanmış ve teşebbüsler arası rekabeti sınırlandıran fakat anlaşma niteliğinde olmayan dolaylı ilişkilerin önüne geçilebilme olanağı yaratılmıştır. Anlaşma niteliğine ulaşmayan ve teşebbüs birliği kararı kavramı dışında kalan, gizli veya örtülü yöntemlerle gerçekleştirilen tüm işbirlikleri uyumlu eylem başlığı altında incelenmeye başlanmış ve teşebbüslerin rekabet kurallarına ilişkin denetiminden kaçmalarının engellenmesine yönelik bir kavram olarak ortaya çıkmıştır.

I. UYUMLU EYLEM KAVRAMI

1. Uyumlu Eylemin Tanımı

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'da uyumlu eylem kavramı, tanımlar bölümünde doğrudan yer almamakla birlikte 4. maddesinde, "belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma veya kısıtlama amacı taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası uyumlu eylemlerin,...." yasaklandığı görülmüştür. İlgili Kanun'da uyumlu eyleme ilişkin bir tanımın yer almamasının nedeni olarak, uyumlu eylemin tanımından ziyade, Rekabet Hukuku'ndaki işlevi ve düzenleme amacının ön planda olması ve uyumlu eylemin anlaşma veya birlik kararı niteliği taşımayan teşebbüs faaliyetleri bakımından bir denetleyici işlevi olması hasebiyle uygulama alanının çok geniş olması ve yapılacak katı bir tanımın, bu sınırlayıcı faaliyetlerin denetimini kısıtlayıcı bir etki doğuracağı endişesiyle bir tanımdan kaçınıldığı olarak belirtilmiştir2.

2. Uyumlu Eylemin Unsurları

Uyumlu eylem tanımlamasında olduğu gibi uyumlu eylem oluşturan unsurlar da Türk doktrininde farklı şekillerde ifade edilmekle birlikte genel hatları itibariyle aynı hususlara değinmişlerdir. Genel hatları itibariyle Rekabet Kurulu Kararları da dikkate alındığında uyumlu eylemin unsurlarını şu şekilde sıralamak yerinde olacaktır:

A. İki veya Daha Fazla Teşebbüsün Varlığı

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 4/1. maddesine göre, rekabeti bozucu işbirliklerinin teşebbüsler arasında olması gerektiği ifade edilmiştir. Teşebbüs kavramı ise yine Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un tanımlar başlıklı 3. maddesinde tanımlanmıştır. İlgili düzenlemeye göre, "piyasada mal veya hizmet üreten, pazarlayan, satan gerçek ve tüzel kişilerle bağımsız karar verebilen ve ekonomik bakımdan bir bütün teşkil eden birimleri ifade eder" denilmektedir.

Bu tanım çerçevesinde bir teşebbüsün varlığının saptanmasında iki koşulun gerçekleşmesi gerekmekte olduğu ifade edilir; bunlar ekonomik olarak bağımsız karar verebilen bir bütün oluşturmaları ve hukuki statü ve finansman modeli dikkate alınmaksızın bir ekonomik faaliyeti yerine getirmesidir3.

B. Teşebbüsler Arası Anlaşma Safhasına Varmamış İşbirlikleri

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'da uyumlu eylemin düzenlenme amacı gereği teşebbüsler arası uyumun varlığına ilişkin değerlendirmelerin uyumlu eylem bakımından oldukça esnetildiği görülmektedir.

Teşebbüsler arasındaki irade uyuşmalarının tümü rekabet hukuku açısından bir anlaşma niteliği arz etmektedir, bu bağlamda irade uyuşması aşamasına gelmeyen durumlarda, örneğin tarafların karşılıklı olarak konuşmuş, pazarlık yapmış ve bu pazarlıkta mutabakata varmamış olmaları halinde ya da bilgi değişimler veya kamuya yönelik duyurular vasıtasıyla bir bağlantı halinde olduklarının kabulü gerekmektedir.

Teşebbüslerin aralarındaki bu bağlantı, piyasadaki belirsizliği ortadan kaldırarak istedikleri gibi fiyatlandırma ve diğer pazar faaliyetlerinde bulunma imkânı doğuracak, piyasadaki rekabeti sınırlayacaktır.

Kurulun eski tarihli kararlarında "Teşebbüsler arasında rekabeti sınırlandırma veya kaldırma amacı taşıyan veya bu etkiyi doğuran irade uyuşmasının gerçekleştiğini gösteren delillerin bulunması hâlinde, bu durumda doğrudan teşebbüsler arasında anlaşmanın varlığına dayanarak işlem yapabilecekken anlaşmanın varlığına ilişkin delillere rastlayamadığı takdirde uyumlu eylem olup olmadığını araştıracaktır"4 şeklinde değerlendirme yapılırken yeni tarihli kararlarda ise artık bu ayrıma da pratik sonuç açısından gerek kalmadığı ileri sürülmüştür.

Rekabet Kurulu 2007 tarihli bobin kararında5 "Bu bölümde ayrıca belirtilmesi gereken durum ise, Rekabet Hukuku'nda, teşebbüslerin hangi eylemlerinin uyumlu eylem hangi eylemlerinin anlaşma olarak nitelendirileceği, bir eylemde bu iki kavram arasındaki zaman sıralamasının belirlenmesinin güç olduğu, bu konuda bir ayrım yapılmasının ise gerekli olup olmadığının tartışmalı olduğu, Avrupa Birliği Komisyonunun da eylemin rekabet ihlâli sayıldığı bir durumda bu eyleme yönelik kesin bir nitelendirme yapmadan eylemi uyumlu eylem ve/veya anlaşma" olarak nitelendirdiği, 4054 sayılı Kanun'un 4. maddesinin gerekçesinde de bu duruma ilişkin açıklama bulunduğu görülmektedir.

Bu durumda Rekabet Kurulunun yeni değerlendirmeleri de dikkate alındığında, teşebbüslerin eylemlerinin uyumlu eylem/anlaşma şeklinde kesin bir ayrıma tabi tutulmasının gereksiz olduğu, haklarında soruşturma açılan teşebbüslerin anlaşma ve uyumlu eylemler yolu ile 4. madde çerçevesinde 4054 sayılı Kanun'u ihlâl ettikleri sonucuna ulaşıldığı ve sonuç olarak iki ihlâlde de aynı müeyyidenin uygulanacağını ifade etmektedir. Böylece teşebbüsler arasında anlaşma aşamasına gelmemiş ancak teşebbüsler arasındaki bağlantı sebebiyle piyasadaki rekabeti sınırlamalarının da önü kesilerek sağlıklı bir rekabet ortamı yaratılabilecektir.

C. Teşebbüsler Arasında Gerçekleştirilen Aynı Yönlü Davranışlar

Teşebbüsler arası gerçekleştirilen ve anlaşma veya karar aşamasına gelmemiş eylemler, genel olarak teşebbüslerin birbirleriyle uyumlu davranışları sonucunda ortaya çıkar. Aynı yönlü davranışlar, belirli bir pazarda faaliyet gösteren birbirleriyle rakip olan teşebbüslerin birbiri ile benzer pazar politikaları uygulamaları olarak ifade edilmektedir6. Bu noktada sadece aynı yönlü davranışların uyumlu eylem yaratmadığının kabulü gerekir. Zira bu unsur bakımından önem arz eden nokta tarafların rekabeti kısıtlama amaç veya etkisi doğuran danışıklı iradelerinin ortaya konulması olacaktır. Bu durumda teşebbüslerin aynı yönlü davranışlarının kaynağı piyasanın yapısı, ekonomik koşulları, ürün maliyetinin artması, taşıma ücretlerine yapılan zamlar vb. olabileceği gibi bu şekilde ekonomik ve rasyonel başka gerekçelere de dayanabilir7.

Bu bağlamda oligopol piyasaları ayrı bir inceleme konusu yapmak gerekmektedir. Alıcı sayısına göre az sayıda satıcının faaliyet gösterdiği piyasalara oligopol piyasa adı verilmektedir8. Az sayıda rakibin bulunduğu piyasalarda doğal olarak bir teşebbüsün pazar politikasındaki değişiklik diğeri üzerinde önemli bir etki doğuracak, bireysel politika değişikliklerinden etkilenme oranındaki yükseklik teşebbüslerin kararlarını bir nevi birbirine bağlı kılarak etkileyecektir. Bunun sonucunda ise piyasada aynı yönlü davranışlar kendiliğinden meydana gelebilecektir. Pazarın az sayıdaki rakipli yapısı gereği uyumlu eylemlerin özellikle oligopol piyasalar bakımından değerlendirilmesi farklılıklar arz edecektir.

Her ne kadar oligopol piyasalarda rekabet edilip edilemeyeceği, teşebbüslerin birbirleriyle aynı yönlü davranışlarının uyumlu eylem olarak nitelendirilerek yasaklanıp yasaklanmayacağına dair doktrinde çeşitli tartışmalar olsa da ağırlıklı görüşe göre, oligopol piyasalarda aynı yönlü davranışların doğal sonuç olarak ele alınması ve oligopol piyasa yapısı nedeniyle bu teşebbüsleri denetim dışına çıkarmak yerinde olmayacaktır. Lakin normal piyasalar bakımından da teşebbüsler aynı yönlü davranışlarını ekonomik ve rasyonel gerekçelere dayandırdıkları takdirde hukuka aykırı olarak rekabeti sınırlandırmadıklarına karar verilmektedir. Bu doğrultuda rekabet etme imkânı olduğu sürece, teşebbüslerin benzer davranışlarda bulunmaları, oligopol nitelikli bir piyasanın söz konusu olduğu hallerde dâhi uyumlu eylem iddiasını bertaraf etmeyecektir9.

D. Uyumlu Eylemlerin Rekabeti Sınırlama Amacı Taşıması veya Rekabet Süreci Üzerinde Potansiyel Tehlike Oluşturması

Teşebbüsler arası her aynı yönlü davranış veya uyum, rekabet ihlâli olarak değerlendirilmemiş, bu aynı yönlü davranış veya uyumun rekabeti sınırlama amacı taşıması veya rekabet süreci üzerinde potansiyel bir tehlike oluşturması gerekli görülmüştür. Zira piyasadaki teşebbüslerin birbirlerine göre aksiyon almaları oldukça olağan bir durum teşkil edeceğinden salt bu durum sebebiyle bir ihlâlin varlığını söylemek düzenlemenin amacı ile bağdaşmayacaktır. Bu bakımdan ilgili Kanun'da yalnızca rekabeti kısıtlama amacı güden, bu etkiyi doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası uyumlu davranışların yasaklandığını söylemek gerekecektir.

II. UYUMLU EYLEMLERDE İSPAT SORUNU

Teşebbüsler arası anlaşma ve teşebbüs birliği kararları ile rekabetin kısıtlanması durumunda, teşebbüsler arasındaki bu somut işbirliği şekilleriyle söz konusu ihlâl ispatlanabilmektedir. Oysa teşebbüsler arası aynı yönlü davranışlar her zaman uyumlu eyleme yol açmadığından, uyumlu eylemin varlığının ispatı bu kadar kolay olmamaktadır. Teşebbüsler arası anlaşmaya varmayan uyumlu eylem niteliğindeki bir ilişki iddiasında bulunan kimsenin veya Kurulun, rekabeti sınırlayıcı faaliyet gösteren teşebbüsler arasındaki işbirliğini ispat edebilmesi, buna dayanak teşkil edecek bilgi ve belgelere ulaşmasının zorluğu karşısında Rekabetin Korunması Hakkında Kanun uyumlu eylem denetimine dair işlevini etkili kılabilmek adına çeşitli ispat kolaylıklarını da beraberinde getirmiştir. Bu düzenlemelerden ilki ispat yükünün genel kuralın dışına çıkarılması, ikincisi ise uyumlu eylem karinesi düzenlemesidir.

Rekabet Kanunu da uyumlu eylemlerin ispatı konusundaki zorlukları göz önünde bulundurarak uyumlu eylemlerin rekabeti kısıtlayıcı etkilerinin denetim ihtiyacının koruduğu düzen doğrultusunda "bir anlaşmanın varlığının ispatlanamadığı durumlarda piyasadaki fiyat değişmelerinin veya arz ve talep dengesinin ya da teşebbüslerin faaliyet bölgelerinin, rekabetin engellendiği, bozulduğu veya kısıtlandığı piyasalardakine benzerlik göstermesi, teşebbüslerin uyumlu eylem içinde olduklarına karine teşkil eder." düzenlemesi ile uyumlu eylem karinesini düzenlemiş olup, ispat yüküne ilişkin Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesindeki genel ispat kuralını bir ölçüde tersine çevirmiştir.

Bu bağlamda Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 4/2-3 maddesi uyarınca esasen rekabeti sınırlayıcı bir anlaşmanın varlığının ispatlanamadığı durumlarda piyasadaki fiyat değişmelerinin veya arz ve talep dengesinin ya da teşebbüslerin faaliyet bölgelerinin, rekabetin engellendiği, bozulduğu veya kısıtlandığı piyasalardakine benzerlik göstermesi, teşebbüslerin uyumlu eylem içinde olduklarına karine teşkil edecektir.

Uyumlu eylem karinesi, kesin bir karine olmadığından aksinin ispatlanması mümkündür. Bu bakımdan ekonomik ve rasyonel gerçeklere dayanmak koşuluyla taraflardan her biri uyumlu eylemde bulunmadığını ispatlayarak sorumluluktan kurtulabilir. Rekabet Kurulu çeşitli kararlarında da bu hususa değinmiş, uyumlu eylem karinesinin ekonomik ve rasyonel gerekçelerle açıklanması hâlinde karinenin tersine çevrilebileceğini ifade etmiştir. Bu durumda uyumlu eylem iddiasıyla karşılaşan teşebbüsler, aynı yönlü davranışta bulunmadığı veya benzer hareket etmelerinin makul sebeplere dayandığını ispat etmekle mükellef olacaklardır. Makul sebepler genellikle ekonomik sebepler olarak görülmektedir. Örneğin fiyat artışına neden olarak temel üretim maddelerine yapılan fahiş zamlar gerekçe gösterilebilecektir10.

III. REKABETİN UYUMLU EYLEMLERLE İHLALİNDE SONUÇ

1. Genel Olarak

Kanun'da her düzenlemenin ve yasaklayıcı hükmün aynı zamanda bu hükümlere uyulmadığı durumlardaki müeyyidesi de düzenlenmiştir. Bu doğrultuda gerek Roma Antlaşması gerekse Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'daki düzenlemelere aykırılık hallerinde bu duruma ilişkin yaptırımın ne olacağının belirtilmesi gerekmektedir.

Rekabet Kurulu, gerçekleştirdiği soruşturma sonucunda teşebbüsler arasında uyumlu eylemlerin varlığına karar verdiği takdirde bu durum hukuki açıdan çeşitli yaptırımlara tabi olacaktır. Bu yaptırımlar Kamu Hukuku ve Özel Hukuk'un kendisine verdiği bazı yetkilerin kullanılması şeklinde olacaktır.

2. Kamu Hukuku Bakımından Ortaya Çıkacak Sonuçlar

Uyumlu eylemlerin Kamu Hukuku bakımından ortaya çıkan sonuçlarının iki kategori altında incelenmesi gerekmektedir.

  • Yapma- Yapmamaya İlişkin Kararlar

    Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un ihlâle son verme başlıklı 9. maddesi, aykırılığın tespiti hâlinde Kurula, ilgili teşebbüs veya teşebbüs birliklerine rekabetin tesisi ve ihlâlden önceki durumun korunması için yerine getirilmesi gereken veya kaçınılması gereken davranışları kapsayan kararını bildirme hakkı tanımıştır. Bu doğrultuda Kurul, teşebbüs ve teşebbüs birliklerinden ihlâl niteliği taşıyan belirli bir davranışın yapılmamasını veya yapılmasını bir kararla isteme yetkisini haiz olup, Kurulun bu kararı bir tavsiye niteliği taşımayıp bir emir niteliğindedir.

    Kanun'un açık hükmü gereği yapma ve yapmamaya ilişkin kararlar, ihlâlden önceki durumun korunması ve rekabetin tesisi için çıkarılmakta olup, bu müeyyidenin amacı oldukça geniş tutularak iki yönlü bir koruma getirdiği görülmektedir. Bu bakımdan rekabetin tesisi amacı doğrudan rekabetin geliştirilmesi amacına hizmet ederken ihlâlden önceki duruma dönülmesini sağlamak rekabetin korunması ile birebir ilgilidir.
  • İdari Para Cezası

    Para cezaları, diğer hukuk disiplinlerinde olduğu gibi Rekabet Hukuku'nun da etkin bir şekilde uygulanmasında en önemli bir vasıta olarak görülmektedir. Bu nedenle, rekabet kanununa sahip her ülkede, bu kanunun ihlâlinde, ihlâl edenlere çeşitli cezaların verileceği öngörülmüştür.

    Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'da düzenlenen idari para cezaları, büyük ölçüde bu konudaki AT rekabet düzenlemeleri dikkate alınarak getirilmiştir. Rekabetin Korunması Hakkında Kanun, idari para cezalarını, madde 16 ile madde 19 arasında hüküm altına almıştır. Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 16. maddesine göre, idari para cezasına hükmedilmesi için gereken şartlar:

    • Muafiyet ve menfi tespit başvuruları ile birleşme ve devralmalar için izin başvurularında yanlış ya da yanıltıcı bilgi veya belge verilmesi,
    • İzne tabi birleşme ve devralmaların Kurul izni olmaksızın gerçekleştirilmesi,
    • 14 ve 15. maddelerin uygulanmasında eksik, yanlış ya da yanıltıcı bilgi veya belge verilmesi ya da bilgi veya belgenin belirlenen süre içinde ya da hiç verilmemesi,
    • Yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması.

3. Özel Hukuk Bakımından Ortaya Çıkacak Sonuçlar

Kanun koyucu, Rekabet Hukuku açısından yasaklanan faaliyetleri ve bunlara bağlanan idari müeyyidelerin yanı sıra bu yasaklanan faaliyetlerin Özel Hukuk alanında meydana getirdiği hukuki sonuçları da düzenlemiştir.

Kanun koyucu, ilgili Kanun'un 57 ve 58. maddeleri ile anlaşma, uyumlu eylem ihlâllerini sorumlu teşebbüsler bakımından tazminat yükümlülüğü altında bırakmıştır. Buna göre, ilgili pazarda rekabetin sınırlanmasından dolayı zarar görenler iki tür tazminat talep etme hakkına sahiptirler. Bunlardan ilki, teşebbüslerin tespit edilen zararları tutarında ödenecek olan "fiili zarara ilişkin tazminat" ve ikincisi, zararın üç katına kadar çıkabilen "zararı aşan tazminat"tır. Ayrıca belirli şartların varlığı hâlinde, teşebbüslerin manevi tazminat talep etme hakları da mevcuttur.

Rekabet ihlalinden sorumlu olan teşebbüsleri üç katı kadar tazminat yükümlülüğü ile cezalandırma öngören 58. maddenin 2. fıkrasına göre, "Ortaya çıkan zarar, tarafların anlaşması ya da kararı veya ağır ihmalinin olduğu hallerden kaynaklanmaktaysa, hakim zarar görenlerin talebi üzerine, uğranılan maddi zararın ya da zarara neden olanların elde ettiği veya elde etmesi muhtemel olan kârların üç katı oranında tazminata hükmedebilecektir." İlgili hüküm, ABD Antitröst Hukuku'ndan gelmekte olup, koşulların gerçekleşmesi hâlinde, zararı aşan tazminat mahiyetinde olan bu düzenleme ile maruz kalınan maddi zararların ve zarara neden olanların elde ettikleri kârların üç katı oranında tazminata hükmedilmesi olası olarak ifade edilmiştir.

SONUÇ

Uyumlu eylemlerin Kanun'da düzenlenmesinin amacı, teşebbüslerin aslında rekabeti sınırlandırmaya yönelik anlaşmaya varmayan iradelerini veya Kanun'a karşı hile yoluyla rekabeti sınırlayıcı uygulamalarını meşru göstermelerinin engellenmesi olarak belirtilmiştir. Bu bağlamda Türk Hukuku bakımından ilk düzenleme Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile getirilmiş olup, Kanun'un 4. maddesinde "belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma veya kısıtlama amacı taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası uyumlu eylemleri... "nin yasaklandığı görülmektedir.

Belirtildiği üzere uyumlu eylemler, anlaşma veya teşebbüs birliği kararlarında olduğu gibi somut veriler üzerinde her zaman kolaylıkla ispatlanamamaktadır. Bu doğrultuda Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'da uyumlu eylem karinesi getirilerek Medeni Kanun'da belirtilen ispat yükü kuralı tersine çevrilmiş olup bu bakımdan zarar gören lehine bir düzenleme getirilmiştir.

Kurul tarafından, teşebbüslerin rekabeti uyumlu eylemler yoluyla engelleyip engellemediklerinin ispatına karar verilmesi durumunda, Kamu Hukuku'ndan ve Özel Hukuk'tan kaynaklanan çeşitli müeyyidelerin düzenlendiği görülmektedir. Kurul, ihlâl halinde takdir yetkisini kullanarak idari yaptırımda bulunabileceği gibi fiili zarara ilişkin tazminata ve üç katı kadar zararı aşan tazminata da hükmedebilecektir.

Footnotes

1. Kerem Cem Sanlı, Yasaklayıcı Hükümler, Lisansüstü Tez Serisi No:3, Ankara, Rekabet Kurumu Yayını, Ekim 2000, s.73

2. Metin İkizler, Rekabet Hukukunda Uyumlu Eylemler, Seçkin Yayınları, Ankara, 2005, s.57

3. Dilek Cengiz, Türk Rekabet Hukukunda Uyumlu Eylem ve Bu Eylemin Hukuki Sonuçları, Beta Yayınları, İstanbul,2006, s.68

4. Rekabet Kurulu Kararı, Karar No: 00-11/109-54, Karar tarihi:17.11.2000 S. 24233

5. Rekabet Kurulu Kararı, Karar No: 07-56/672-209, Karar Tarihi: 4.7.2007

6. Metin İkizler, Rekabet Hukukunda Uyumlu Eylemler, Seçkin Yayınları, Ankara, 2005, s.135

7. Rekabet Kurulu Kararı, Maya Kararı, Karar No:00-24/255-138, Rekabet Kurulu Kararı, Maya Kararı, Karar No:00-24/255-138, Tarihi:29.11.2000, karara göre " maya üreticilerinin ekmek mayası fiyatlarını birlikte artırdıklarına dair iddianın açıklığa kavuşması için maya üreticilerinin son üç yıllık dönemdeki fiyat artışları, maya üretiminde kullanımlar önemli girdilerdeki maliyet artışları ve maya fiyatlarındaki artışın tüfedeki artışlarla karşılaştırılması" gerektiği belirtilmiştir.

8. Tevfik Pekin, Ekonomiye Giriş, Zeus Kitapevi, İzmir, 1987, s.33

9. TÜSİAD, Rekabet Hukukunda Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar, Yayın No: TÜSİAD T/98-12/244, İstanbul, Lebib Yalkın Yayımları, Aralık, 1998, s.32

10. Aynı yönde Rekabet Kurulu kararında, (Karar Tarihi: 24.07.2001, Karar No: 01-10/100-24.) "uyumlu eylem karinesi mutlak değil, aksinin ispatı mümkün olan bir karinedir. Dolayısıyla Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 59. maddesinin öngördüğü durumlardan birinin ortaya çıkması veya ilgili pazar koşullarının rekabetin bozulduğu pazarlardakine benzerlik göstermesi halinde, uyumlu eylemde bulunduğu iddia edilen teşebbüslerin, bu karineyi tersine çevirme imkanı vardır. Bu imkan 4. maddede ekonomik ve rasyonel gerekçeler gibi objektif kriterlerle sınırlandırılmıştır." demektedir. Bu halde teşebbüsler arası uyumun kendi bilinçli davranışlarından değil, piyasa koşullarından kaynaklandığı ispat edilirse uyumlu eylem karinesi çürütülecektir.

The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.

To print this article, all you need is to be registered on Mondaq.com.

Click to Login as an existing user or Register so you can print this article.

Authors
 
Some comments from our readers…
“The articles are extremely timely and highly applicable”
“I often find critical information not available elsewhere”
“As in-house counsel, Mondaq’s service is of great value”

Related Topics
 
Related Articles
 
Up-coming Events Search
Tools
Print
Font Size:
Translation
Channels
Mondaq on Twitter
 
Register for Access and our Free Biweekly Alert for
This service is completely free. Access 250,000 archived articles from 100+ countries and get a personalised email twice a week covering developments (and yes, our lawyers like to think you’ve read our Disclaimer).
 
Email Address
Company Name
Password
Confirm Password
Position
Mondaq Topics -- Select your Interests
 Accounting
 Anti-trust
 Commercial
 Compliance
 Consumer
 Criminal
 Employment
 Energy
 Environment
 Family
 Finance
 Government
 Healthcare
 Immigration
 Insolvency
 Insurance
 International
 IP
 Law Performance
 Law Practice
 Litigation
 Media & IT
 Privacy
 Real Estate
 Strategy
 Tax
 Technology
 Transport
 Wealth Mgt
Regions
Africa
Asia
Asia Pacific
Australasia
Canada
Caribbean
Europe
European Union
Latin America
Middle East
U.K.
United States
Worldwide Updates
Registration (you must scroll down to set your data preferences)

Mondaq Ltd requires you to register and provide information that personally identifies you, including your content preferences, for three primary purposes (full details of Mondaq’s use of your personal data can be found in our Privacy and Cookies Notice):

  • To allow you to personalize the Mondaq websites you are visiting to show content ("Content") relevant to your interests.
  • To enable features such as password reminder, news alerts, email a colleague, and linking from Mondaq (and its affiliate sites) to your website.
  • To produce demographic feedback for our content providers ("Contributors") who contribute Content for free for your use.

Mondaq hopes that our registered users will support us in maintaining our free to view business model by consenting to our use of your personal data as described below.

Mondaq has a "free to view" business model. Our services are paid for by Contributors in exchange for Mondaq providing them with access to information about who accesses their content. Once personal data is transferred to our Contributors they become a data controller of this personal data. They use it to measure the response that their articles are receiving, as a form of market research. They may also use it to provide Mondaq users with information about their products and services.

Details of each Contributor to which your personal data will be transferred is clearly stated within the Content that you access. For full details of how this Contributor will use your personal data, you should review the Contributor’s own Privacy Notice.

Please indicate your preference below:

Yes, I am happy to support Mondaq in maintaining its free to view business model by agreeing to allow Mondaq to share my personal data with Contributors whose Content I access
No, I do not want Mondaq to share my personal data with Contributors

Also please let us know whether you are happy to receive communications promoting products and services offered by Mondaq:

Yes, I am happy to received promotional communications from Mondaq
No, please do not send me promotional communications from Mondaq
Terms & Conditions

Mondaq.com (the Website) is owned and managed by Mondaq Ltd (Mondaq). Mondaq grants you a non-exclusive, revocable licence to access the Website and associated services, such as the Mondaq News Alerts (Services), subject to and in consideration of your compliance with the following terms and conditions of use (Terms). Your use of the Website and/or Services constitutes your agreement to the Terms. Mondaq may terminate your use of the Website and Services if you are in breach of these Terms or if Mondaq decides to terminate the licence granted hereunder for any reason whatsoever.

Use of www.mondaq.com

To Use Mondaq.com you must be: eighteen (18) years old or over; legally capable of entering into binding contracts; and not in any way prohibited by the applicable law to enter into these Terms in the jurisdiction which you are currently located.

You may use the Website as an unregistered user, however, you are required to register as a user if you wish to read the full text of the Content or to receive the Services.

You may not modify, publish, transmit, transfer or sell, reproduce, create derivative works from, distribute, perform, link, display, or in any way exploit any of the Content, in whole or in part, except as expressly permitted in these Terms or with the prior written consent of Mondaq. You may not use electronic or other means to extract details or information from the Content. Nor shall you extract information about users or Contributors in order to offer them any services or products.

In your use of the Website and/or Services you shall: comply with all applicable laws, regulations, directives and legislations which apply to your Use of the Website and/or Services in whatever country you are physically located including without limitation any and all consumer law, export control laws and regulations; provide to us true, correct and accurate information and promptly inform us in the event that any information that you have provided to us changes or becomes inaccurate; notify Mondaq immediately of any circumstances where you have reason to believe that any Intellectual Property Rights or any other rights of any third party may have been infringed; co-operate with reasonable security or other checks or requests for information made by Mondaq from time to time; and at all times be fully liable for the breach of any of these Terms by a third party using your login details to access the Website and/or Services

however, you shall not: do anything likely to impair, interfere with or damage or cause harm or distress to any persons, or the network; do anything that will infringe any Intellectual Property Rights or other rights of Mondaq or any third party; or use the Website, Services and/or Content otherwise than in accordance with these Terms; use any trade marks or service marks of Mondaq or the Contributors, or do anything which may be seen to take unfair advantage of the reputation and goodwill of Mondaq or the Contributors, or the Website, Services and/or Content.

Mondaq reserves the right, in its sole discretion, to take any action that it deems necessary and appropriate in the event it considers that there is a breach or threatened breach of the Terms.

Mondaq’s Rights and Obligations

Unless otherwise expressly set out to the contrary, nothing in these Terms shall serve to transfer from Mondaq to you, any Intellectual Property Rights owned by and/or licensed to Mondaq and all rights, title and interest in and to such Intellectual Property Rights will remain exclusively with Mondaq and/or its licensors.

Mondaq shall use its reasonable endeavours to make the Website and Services available to you at all times, but we cannot guarantee an uninterrupted and fault free service.

Mondaq reserves the right to make changes to the services and/or the Website or part thereof, from time to time, and we may add, remove, modify and/or vary any elements of features and functionalities of the Website or the services.

Mondaq also reserves the right from time to time to monitor your Use of the Website and/or services.

Disclaimer

The Content is general information only. It is not intended to constitute legal advice or seek to be the complete and comprehensive statement of the law, nor is it intended to address your specific requirements or provide advice on which reliance should be placed. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers make no representations about the suitability of the information contained in the Content for any purpose. All Content provided "as is" without warranty of any kind. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers hereby exclude and disclaim all representations, warranties or guarantees with regard to the Content, including all implied warranties and conditions of merchantability, fitness for a particular purpose, title and non-infringement. To the maximum extent permitted by law, Mondaq expressly excludes all representations, warranties, obligations, and liabilities arising out of or in connection with all Content. In no event shall Mondaq and/or its respective suppliers be liable for any special, indirect or consequential damages or any damages whatsoever resulting from loss of use, data or profits, whether in an action of contract, negligence or other tortious action, arising out of or in connection with the use of the Content or performance of Mondaq’s Services.

General

Mondaq may alter or amend these Terms by amending them on the Website. By continuing to Use the Services and/or the Website after such amendment, you will be deemed to have accepted any amendment to these Terms.

These Terms shall be governed by and construed in accordance with the laws of England and Wales and you irrevocably submit to the exclusive jurisdiction of the courts of England and Wales to settle any dispute which may arise out of or in connection with these Terms. If you live outside the United Kingdom, English law shall apply only to the extent that English law shall not deprive you of any legal protection accorded in accordance with the law of the place where you are habitually resident ("Local Law"). In the event English law deprives you of any legal protection which is accorded to you under Local Law, then these terms shall be governed by Local Law and any dispute or claim arising out of or in connection with these Terms shall be subject to the non-exclusive jurisdiction of the courts where you are habitually resident.

You may print and keep a copy of these Terms, which form the entire agreement between you and Mondaq and supersede any other communications or advertising in respect of the Service and/or the Website.

No delay in exercising or non-exercise by you and/or Mondaq of any of its rights under or in connection with these Terms shall operate as a waiver or release of each of your or Mondaq’s right. Rather, any such waiver or release must be specifically granted in writing signed by the party granting it.

If any part of these Terms is held unenforceable, that part shall be enforced to the maximum extent permissible so as to give effect to the intent of the parties, and the Terms shall continue in full force and effect.

Mondaq shall not incur any liability to you on account of any loss or damage resulting from any delay or failure to perform all or any part of these Terms if such delay or failure is caused, in whole or in part, by events, occurrences, or causes beyond the control of Mondaq. Such events, occurrences or causes will include, without limitation, acts of God, strikes, lockouts, server and network failure, riots, acts of war, earthquakes, fire and explosions.

By clicking Register you state you have read and agree to our Terms and Conditions