Turkey: Fortune Yatırım İklimi Haziran 2016, Melek Yatırımcılar ve Vergisel Teşvikler

Last Updated: 19 September 2016
Article by Mazars  

Melek Yatırımcılar ve Vergisel Teşvikler

Türkiye'de girişimciliğin artması için çeşitli yasal düzenlemeler yapılmıştır. Bunlardan birisi de melek yatırımcıların vergisel yönden teşvik edilmesidir.

Girişimcilik dünyasında son yıllarda en çok duyulan kavramlardan biri olan "FinTech", finansal hizmetlerin daha iyi, daha hızlı ve daha kolay verilmesi amacıyla finans ve teknolojinin bir araya gelmesi olarak tanımlanıyor. FinTech, teknolojinin yardımıyla finansal hizmetleri daha kullanıcı dostu hale getirerek, tüketicilerin finansal hizmetlere erişiminin yeni yollardan sağlanmasını amaçlıyor ve bu yolla finans dünyasına dijitalleşmeyle hız, esneklik, bireysel çözümler getiriyor. Fintech girişimlerinin yakın gelecekte bankalara alternatif değil ama destekleyici bir rol üstleneceği söylenmekte. Bugün pek çok global banka, fintech girişimleri için fon oluşturmaya başladı. Yakın gelecekte bankaların bazı fintech girişimleri satın aldıklarını da görebiliriz. Ancak fintech girişimlerinin bu alanda başarılı olması için büyümeleri gerekiyor. Bu noktada melek yatırım sermayesi girişimcilerin tam da aradığı şey! Melek yatırımcılık henüz başlangıç aşamasında olan bir iş fırsatına, ileriki süreçlerde büyümesi ve gelişmesi için sermaye ve bilgi birikimi sağlamaktır. Melek yatırımcılar ise gelecek vaat eden ancak sermaye, tecrübe ve network sıkıntısı çeken bu başlangıç aşamasındaki girişimlere bireysel olarak hem finansman hem de bilgi birikimi ve tecrübelerini aktaran kişilerdir.

Ülkemizde girişimciliğin artması için çeşitli yasal düzenlemeler yapılmıştır. Bunlardan birisi melek yatırımcıların vergisel yönden teşvik edilmesidir. Melek yatırımcı mevzuatımızda Bireysel Katılım Yatırımcısı (BKY) adı altında düzenlenmiştir.  BKY, 4059 sayılı Kanunun ek 5. maddesi kapsamında Hazine Müsteşarlığınca devlet desteklerinden yararlanmaları için kendilerine lisans verilecek olan, kişisel varlıklarını ve/veya tecrübe ve birikimlerini başlangıç veya büyüme aşamasındaki girişimlere aktaran gerçek kişi yatırımcılardır. Yatırım yapılacak girişim şirketi tam mükellef statüsünde A.Ş. olmalı, BKY'nin iştirakinden önceki son iki mali yıldaki net satışları yıllık 5.000.000 TL den az olmalı, çalışan sayısı elliden az olmalı, BKY'nin kendisine, eşine, kendisinin veya eşinin altsoyu ve üstsoyu ile üçüncü derece dahil yansoy hısımlarına ve kayın hısımlarına idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunmamalı ya da nüfuzu altında olmamalı, başka bir şirketin kontrolünde olmamalı, Müsteşarlıkça ilgili Yönetmelikte belirlenen devlet desteği sağlanacak sektörlere ilişkin listedeki sektörlerde veya faaliyetlerde bulunmalıdır.

GVK Geçici 82. maddesi kapsamında vergi desteğinden yararlanmak için BKY'lerin Müsteşarlık tarafından "Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmelik"te belirtilen kriterleri yerine getirmeleri ve iktisap ettikleri girişim şirketlerine ait iştirak hisselerini en az iki tam yıl (730 gün) elde tutmaları şarttır. İki yıllık süre, girişim şirketi adına açılan ortaklık banka hesabına nakdi sermayenin yatırıldığı tarihte başlar. İki yıllık sürenin başlaması ve BKY tarafından taahhüt edilen sermayenin vergi desteğinden yararlanabilmesi için ilgili taahhüt tutarının nakit olarak ortaklık banka hesabına yatırılması zorunludur. BKY'ler, iktisap ettikleri hisse senetlerinin alış bedelinin %75'ini yıllık beyannamelerine konu kazanç ve iratlarından hisselerin iktisap edildiği dönemde indirebilirler. Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TÜBİTAK ile KOSGEB tarafından belirlenen AR-GE ve yenilik programları kapsamında, vergi desteği için Müsteşarlığa başvurulan tarihten itibaren projesi son beş yıl içinde desteklenmiş girişim şirketlerine iştirak sağlayan BKY'ler için bu oran %100 olarak uygulanır. Yıllık indirim tutarı 1.000.000 TL'yi aşamaz. Hisselerin iktisap edildiği döneme ilişkin beyannamede bildirilen kazanç ve iradın yetersiz olması nedeniyle indirilemeyen tutarlar, izleyen yıllarda Vergi Usul Kanununa göre ilgili yıllar için hesaplanan yeniden değerleme oranında artırılmak suretiyle indirim konusu yapılabilir. İndirim uygulamasından, 31/12/2017 tarihine kadar gerçekleştirilecek yatırımlarla ilgili olarak yararlanılabilecektir. Bakanlar Kurulu 31/12/2017 tarihini beş yıla kadar uzatmaya yetkilidir. Kanaatimizce bu süre uzatımı yapılacaktır. Geçici Madde 82, yeni GVK taslağında yürürlükten kaldırılmayacak maddeler arasında sayılmıştır. GVK mükerrer madde 80'e göre iki tam yıldan uzun süre elde tutulan tam mükellef kurumlara ait olan hisse senetlerinin elden çıkarılmasından sağlanan kazançlar tutarı ne olursa olsun vergiye tabi değildir. Dolayısıyla melek yatırımcı, hisse senetlerini satması halinde elde edeceği kazanç vergiye tabi olmayacaktır. Yeni GVK taslağında ise hisse senetlerinin elde tutulma süresine göre %40 ilâ %75 arası bir istisna uygulanması öngörülmektedir. 

FinTech alanındaki girişimcilerin pek çoğunun genç girişimciler olması şaşırtıcı olmayacaktır. GVK'nın "Genç girişimcilerde kazanç istisnası" başlıklı mükerrer 20. Maddesinde genç girişimcileri teşvik amacıyla bir düzenleme yapılmıştır.  Ticari, zirai veya mesleki faaliyeti nedeniyle adlarına ilk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis olunan ve mükellefiyet başlangıç tarihi itibarıyla 29 yaşını doldurmamış tam mükellef gerçek kişilerin, faaliyete başladıkları takvim yılından itibaren üç vergilendirme dönemi boyunca elde ettikleri bu kazançlarının 75.000 Türk lirasına kadar olan kısmı, yasa maddesi ile 292 No.lu GVK Genel Tebliğindeki şartların sağlanması halinde gelir vergisinden istisna olacaktır. Ancak bu genç girişimciler yukarıda bahsedilen melek yatırımcılardan fon sağlamak istiyorlarsa küçük bir sermaye ile bireysel mükellef olarak başladıkları iş yaşamlarında şirketleşmek durumunda kalacakları için, bu kazanç istisnasından daha sonrasında yararlanamayacaklardır.

Melek yatırımcılara hisse senetleri sermaye artırımı ile verilecektir. Melek yatırımcının yatırdığı paranın şirkette kullanılması esastır ve yönetmelik gereği bu para şirket banka hesabına yatırılmak zorundadır. KVK'nın 10/1-(ı) maddesine göre, şirketlerde gerçekleştirilen nakit sermaye artışları üzerinden söz konusu maddeye göre her yıl hesaplanacak bir tutarın kurum kazancından indirilmesi mümkündür. Melek yatırımcı vasıtasıyla sağlanan ek nakit sermaye şirkete bu sayede vergi avantajı da sağlayacaktır.

Fintech alanında faaliyet gösteren girişim şirketinin geliştirdiği teknolojik faaliyet eğer bir yenilik içeriyor ise TÜBİTAK, KOSGEB gibi kuruluşlardan ve ilgili Bakanlıklardan destek alınması da mümkündür. Diğer taraftan bu şekilde projesi desteklenen şirketlerde melek yatırımcıların hisse alış bedellerinin %100'ünü vergiye tabi kazançlarından indirme olanağı olacağından, bu şirketlerin melek yatırımcı çekmesi daha kolay olacaktır. Diğer taraftan, TÜBİTAK tarafından desteklenen projesi için yapılan harcamaların 5746 sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge indirimi olarak dikkate alınması mümkün olup, söz konusu kanundaki diğer teşviklerden de yararlanılabilir.

Günümüzde X kuşağı olarak adlandırılan bizler bile oturduğumuz yerden parmaklarımızın ucunda pek çok şeyi yapmaya alışmış ve bunu giderek daha çok seviyorken, Y kuşağının iş yaşamına hâkim olacağı yıllarda ve hele ki teknoloji içine doğan Z kuşağının şu anda öngöremediğimiz teknolojikler gelişmeler yaratarak yaşam tarzımızı, alışkanlıklarımızı, bildiklerimizi, kısacası dünyayı kökten değiştirecekleri aşikârdır. 

The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.

To print this article, all you need is to be registered on Mondaq.com.

Click to Login as an existing user or Register so you can print this article.

Authors
 
Some comments from our readers…
“The articles are extremely timely and highly applicable”
“I often find critical information not available elsewhere”
“As in-house counsel, Mondaq’s service is of great value”

Up-coming Events Search
Tools
Print
Font Size:
Translation
Channels
Mondaq on Twitter
 
Register for Access and our Free Biweekly Alert for
This service is completely free. Access 250,000 archived articles from 100+ countries and get a personalised email twice a week covering developments (and yes, our lawyers like to think you’ve read our Disclaimer).
 
Email Address
Company Name
Password
Confirm Password
Mondaq Topics -- Select your Interests
 Accounting
 Anti-trust
 Commercial
 Consumer
 Criminal
 Employment
 Energy
 Environment
 Family
 Finance
 Government
 Healthcare
 Immigration
 Insolvency
 Insurance
 International
 IP
 Law Performance
 Law Practice
 Litigation
 Media & IT
 Privacy
 Real Estate
 Strategy
 Tax
 Technology
 Transport
 Wealth Mgt
Regions
Africa
Asia
Asia Pacific
Australasia
Canada
Caribbean
Europe
European Union
Latin America
Middle East
U.K.
United States
Worldwide Updates
Check to state you have read and
agree to our Terms and Conditions

Terms & Conditions and Privacy Statement

Mondaq.com (the Website) is owned and managed by Mondaq Ltd and as a user you are granted a non-exclusive, revocable license to access the Website under its terms and conditions of use. Your use of the Website constitutes your agreement to the following terms and conditions of use. Mondaq Ltd may terminate your use of the Website if you are in breach of these terms and conditions or if Mondaq Ltd decides to terminate your license of use for whatever reason.

Use of www.mondaq.com

You may use the Website but are required to register as a user if you wish to read the full text of the content and articles available (the Content). You may not modify, publish, transmit, transfer or sell, reproduce, create derivative works from, distribute, perform, link, display, or in any way exploit any of the Content, in whole or in part, except as expressly permitted in these terms & conditions or with the prior written consent of Mondaq Ltd. You may not use electronic or other means to extract details or information about Mondaq.com’s content, users or contributors in order to offer them any services or products which compete directly or indirectly with Mondaq Ltd’s services and products.

Disclaimer

Mondaq Ltd and/or its respective suppliers make no representations about the suitability of the information contained in the documents and related graphics published on this server for any purpose. All such documents and related graphics are provided "as is" without warranty of any kind. Mondaq Ltd and/or its respective suppliers hereby disclaim all warranties and conditions with regard to this information, including all implied warranties and conditions of merchantability, fitness for a particular purpose, title and non-infringement. In no event shall Mondaq Ltd and/or its respective suppliers be liable for any special, indirect or consequential damages or any damages whatsoever resulting from loss of use, data or profits, whether in an action of contract, negligence or other tortious action, arising out of or in connection with the use or performance of information available from this server.

The documents and related graphics published on this server could include technical inaccuracies or typographical errors. Changes are periodically added to the information herein. Mondaq Ltd and/or its respective suppliers may make improvements and/or changes in the product(s) and/or the program(s) described herein at any time.

Registration

Mondaq Ltd requires you to register and provide information that personally identifies you, including what sort of information you are interested in, for three primary purposes:

  • To allow you to personalize the Mondaq websites you are visiting.
  • To enable features such as password reminder, newsletter alerts, email a colleague, and linking from Mondaq (and its affiliate sites) to your website.
  • To produce demographic feedback for our information providers who provide information free for your use.

Mondaq (and its affiliate sites) do not sell or provide your details to third parties other than information providers. The reason we provide our information providers with this information is so that they can measure the response their articles are receiving and provide you with information about their products and services.

If you do not want us to provide your name and email address you may opt out by clicking here .

If you do not wish to receive any future announcements of products and services offered by Mondaq by clicking here .

Information Collection and Use

We require site users to register with Mondaq (and its affiliate sites) to view the free information on the site. We also collect information from our users at several different points on the websites: this is so that we can customise the sites according to individual usage, provide 'session-aware' functionality, and ensure that content is acquired and developed appropriately. This gives us an overall picture of our user profiles, which in turn shows to our Editorial Contributors the type of person they are reaching by posting articles on Mondaq (and its affiliate sites) – meaning more free content for registered users.

We are only able to provide the material on the Mondaq (and its affiliate sites) site free to site visitors because we can pass on information about the pages that users are viewing and the personal information users provide to us (e.g. email addresses) to reputable contributing firms such as law firms who author those pages. We do not sell or rent information to anyone else other than the authors of those pages, who may change from time to time. Should you wish us not to disclose your details to any of these parties, please tick the box above or tick the box marked "Opt out of Registration Information Disclosure" on the Your Profile page. We and our author organisations may only contact you via email or other means if you allow us to do so. Users can opt out of contact when they register on the site, or send an email to unsubscribe@mondaq.com with “no disclosure” in the subject heading

Mondaq News Alerts

In order to receive Mondaq News Alerts, users have to complete a separate registration form. This is a personalised service where users choose regions and topics of interest and we send it only to those users who have requested it. Users can stop receiving these Alerts by going to the Mondaq News Alerts page and deselecting all interest areas. In the same way users can amend their personal preferences to add or remove subject areas.

Cookies

A cookie is a small text file written to a user’s hard drive that contains an identifying user number. The cookies do not contain any personal information about users. We use the cookie so users do not have to log in every time they use the service and the cookie will automatically expire if you do not visit the Mondaq website (or its affiliate sites) for 12 months. We also use the cookie to personalise a user's experience of the site (for example to show information specific to a user's region). As the Mondaq sites are fully personalised and cookies are essential to its core technology the site will function unpredictably with browsers that do not support cookies - or where cookies are disabled (in these circumstances we advise you to attempt to locate the information you require elsewhere on the web). However if you are concerned about the presence of a Mondaq cookie on your machine you can also choose to expire the cookie immediately (remove it) by selecting the 'Log Off' menu option as the last thing you do when you use the site.

Some of our business partners may use cookies on our site (for example, advertisers). However, we have no access to or control over these cookies and we are not aware of any at present that do so.

Log Files

We use IP addresses to analyse trends, administer the site, track movement, and gather broad demographic information for aggregate use. IP addresses are not linked to personally identifiable information.

Links

This web site contains links to other sites. Please be aware that Mondaq (or its affiliate sites) are not responsible for the privacy practices of such other sites. We encourage our users to be aware when they leave our site and to read the privacy statements of these third party sites. This privacy statement applies solely to information collected by this Web site.

Surveys & Contests

From time-to-time our site requests information from users via surveys or contests. Participation in these surveys or contests is completely voluntary and the user therefore has a choice whether or not to disclose any information requested. Information requested may include contact information (such as name and delivery address), and demographic information (such as postcode, age level). Contact information will be used to notify the winners and award prizes. Survey information will be used for purposes of monitoring or improving the functionality of the site.

Mail-A-Friend

If a user elects to use our referral service for informing a friend about our site, we ask them for the friend’s name and email address. Mondaq stores this information and may contact the friend to invite them to register with Mondaq, but they will not be contacted more than once. The friend may contact Mondaq to request the removal of this information from our database.

Security

This website takes every reasonable precaution to protect our users’ information. When users submit sensitive information via the website, your information is protected using firewalls and other security technology. If you have any questions about the security at our website, you can send an email to webmaster@mondaq.com.

Correcting/Updating Personal Information

If a user’s personally identifiable information changes (such as postcode), or if a user no longer desires our service, we will endeavour to provide a way to correct, update or remove that user’s personal data provided to us. This can usually be done at the “Your Profile” page or by sending an email to EditorialAdvisor@mondaq.com.

Notification of Changes

If we decide to change our Terms & Conditions or Privacy Policy, we will post those changes on our site so our users are always aware of what information we collect, how we use it, and under what circumstances, if any, we disclose it. If at any point we decide to use personally identifiable information in a manner different from that stated at the time it was collected, we will notify users by way of an email. Users will have a choice as to whether or not we use their information in this different manner. We will use information in accordance with the privacy policy under which the information was collected.

How to contact Mondaq

You can contact us with comments or queries at enquiries@mondaq.com.

If for some reason you believe Mondaq Ltd. has not adhered to these principles, please notify us by e-mail at problems@mondaq.com and we will use commercially reasonable efforts to determine and correct the problem promptly.