Turkey: Muhasebe Denetiminin İşletmelerin Sürdürülebilirliği Ve Kurumsallaşması Üzerine Etkileri

Last Updated: 15 September 2016
Article by İzel Levi Coşkun

Değerli meslektaşlarım;

Öncelikle hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum. Dünkü sunumları dinledikten sonra biraz tamamlayıcı olabilmek biraz da konuya farklı açıdan yaklaşabilmek ve kavramlar konusunda açıklayıcı olabilmek için dün akşam sunumumu biraz değiştirdim. O yüzden bu sunumu dinlerken sizden ricam, konuyla ilgili slaytları izlerken "Muhasebenin buradaki rolü nedir? Bağımsız denetimin buradaki rolü nedir ve bağımsız denetim bu kavramlarla ilgili nasıl bir etkileşim içindedir?" sorularını sormanızı, düşünmenizi rica ediyorum.

Öncelikle "Büyüme mi, kalkınma mı?" başlığından bahsedeceğim. "Sürdürülebilir kalkınmadan işletmelerin sürdürülebilirliğine", "Kurumsallaşmaktan ne anlıyoruz?", "Sürdürülebilirliğin İşletmeler için önemi nedir?", "Bağımsız denetimin kurumsallaşmaya etkileri nedir?", "Muhasebe mesleğinin geleceği ve kurumsal sürdürülebilirlik", sonuç ve kaynakça bölümleriyle sunumumu tamamlayacağım.

Bu bölüm çok önemli çünkü günümüzde "Büyüme mi, kalkınma mı" kavramı sürekli tartışılıyor ve herkesin dilinde de büyüme sözü var. Acaba burada anlamlı olan büyümek mi yoksa kalkınmak mı? Bu soruyu kendimize de sorabiliriz.

1972 yılında MİT bununla ilgili bir rapor hazırlamış ve simülasyon modeliyle demiş ki "acaba biz bu şekilde nüfus artışına devam edersek ve bu şekilde tüketmeye devam edersek dünya nereye varacak?" Bu raporu onlar yayınladığında kimsenin pek dikkatini çekmemiş ve iki binli yıllara geldiğimizde bu konuyla ilgili hakikaten, özellikle günümüzde karşılaştığımız küresel ısınma gibi problemlerle karşılaştığımızda bu raporun gerçekten ne kadar önemli olduğu ve bizi ne kadar etkilediği ortaya çıkmış. 1974 yılında Nairobi'de ilk defa sürdürülebilir toplum kavramı gündeme gelmiş. 1979 yılında James Lovelock Gaia Teoremi diye bir teorem atmış ortaya ve demiş ki: "Dünyada bulunan bütün varlıkların birbiriyle bir etkileşimi var, hepsi birbirine bağlı. Aralarından birini çıkardığımız zaman bütün sistem bundan zarar görür." 1987 yılında, dün de bahsi geçen sürdürülebilir kalkınmanın ilk defa tanımı yapılmış. 1999 yılında da Küresel İlkeler Sözleşmesi ilk defa Kofi Annan'ın önderliğinde gündeme gelmiş. 1987 yılında Portland Raporunda tanımlanan sürdürülebilir kalkınma, dikkatinizi çekiyorum büyüme değil, tanımı şu şekildeydi: "bugünün ihtiyaçlarını gelecek kuşakların kendi ihtiyaçlarını karşılama kapasitesinden ödün vermeden karşılamak". Bu ne anlama gelir? Uzun vadeli planlama yapmak zorundasınız. Sadece kendi çıkarınızı değil, bütün sistemin çıkarını düşünmek zorundasınız. Arkadaşlarınıza katma değer katmak zorundasınız, inovasyon yapmak zorundasınız, öğrenen bir sistem kurmalısınız. Dolayısıyla eğitimin burada çok önemli bir rolü var.

Tekrar hatırlatıyorum. "Bağımsız denetim burada ne olabilir?" diye düşünmenizi rica ediyorum.

Buradan BM'nin yayınladığı Küresel İlkeler Sözleşmesine bir göz atalım. 10 tane ilkemiz var: insan hakları, çalışma koşulları, çevre, yolsuzlukla mücadele. Hemen bunları okuyalım: "iş dünyası ilan edilmiş insan haklarını desteklemeli ve bu haklara saygı duymalıdır. Tekrar hatırlatıyorum. "Bağımsız denetim burada ne olabilir?" diye düşünmenizi rica ediyorum. "İş dünyası, insan hakları ihlallerinin suç ortağı olmamalıdır." Çalışma koşullarında İlke 3: "iş dünyası çalışanların sendikalaşma ve toplum müzakere özgürlüğünü desteklemelidir. Her türlü zorla ve zorlu çalıştırılmaya son verilmelidir. Çocuk işçiliğinin kullanılmasına son verilmelidir. İşe alma ve çalışma süreçlerinde ayrımcılığa son verilmelidir." Çevreyle ilgili maddelere baktığımızda: "iş dünyası çevre sorunlarına karşı ihtiyati yaklaşımları desteklemelidir. İş dünyası, çevreye yönelik sorumluluğu artıracak her türlü faaliyete ve oluşuma destek olmalıdır. Çevre dostu teknolojilerin gelişmesi ve yaygınlaştırılması özendirilmelidir." Yolsuzlukla mücadele: "iş dünyası rüşvet ve haraç dahil her türlü yolsuzlukla mücadele etmelidir." Bu tabloya baktığımızda aslında sürdürülebilir kalkınmadan İşletmelerin sürdürülebilirliğine geçtiğimizde, işletmelerin üzerine düşen sorumlulukları görüyoruz ve bu sorumlulukların insan hakları ve çalışma koşullarıyla sosyal bir tarafı olduğunu görüyoruz. Çevreyle ilgili maddelerle bir çevre sorumluluğu olduğunu görüyoruz ve yolsuzlukla mücadeleyle de ekonomik tarafı olduğunu görüyoruz. Bu doğrultuda, kurumsal sürdürülebilirlik en başta dediğim gibi şirketin büyümesi ve karlılığını kesinlikle kabul ediyor. Ama bununla birlikte çevresel koruma, sosyal adalet, eşitlik ve ekonomik kalkınma gibi sürdürülebilir kalkınmayı destekleyen üyeleri de kapsayan bir tanıma geçiyor.

Bu doğrultuda kurumsal sürdürülebilirliği biraz daha açıklar isek, sorumluluklarını sürdürülebilir kalkınma ilkeleriyle paralel olarak yerine getirme bilinciyle hareket eden, sadece kendi çıkarını değil bütün sistemin çıkarını gözeten, uzun vadeli paydaş değeri yaratırken ekonomik getiriyle çevresel ve sosyal faktörleri bir arada dengeleyen ve bu yaklaşımı ölçülebilir hale getirerek tüm operasyonlarına ve kurumsal yönetim anlayışına entegre eden bir işletme modelidir. Burada bir şey eklemek istiyorum. Paydaş tanımlaması çok önemli, aslında TTK'da da buna benzer bir şey söyleniyordu. Aslında işletmeler sadece pay sahiplerinin ya da yönetimde bulunanların işletmesi değildir, çalışanların, müşterilerin tedarikçilerin ve kamunun da işletmesidir. Dolayısıyla olaya bu kavramsal açıdan baktığımızda, hatta ve hatta rakipler dahi birer paydaş olarak nitelendirilebiliyor. Bu da bizi kooperatif bir yaklaşıma sürüklüyor. Bu üçlü yapıyı bu şekilde modelleyebiliriz. En tepede ekonomik şeffaflık, adil yönetim, hesap verilebilirlik, sorumluluklar, risk yönetimi bunun en önemli unsurlarındandır ve adil ticaret de bunun bir gerekliliğidir.

Öte yandan, iki yanımızda çevresel ve sosyal faktörler var; hammadde kullanımı, enerji ve su dahil, karbon ayak izi, enerji ayak izi gibi, biyo çeşitlilik, yeşil tedarik yöntemi; sosyal tarafa baktığımızda ki küresel ilkeler sözleşmesinde bunların üzerinden geçmiştik, insan hakları, çalışan hakları, fırsat eşitliği, iş sağlığı ve eşitliği ve paydaş katılımı var. Ortada da etik var. Bütün bunları dengeleyen bir İşletme yaklaşımı ile olaya bakabilmek. Kurumsal sürdürülebilirlik dediğimiz budur.

Paydaş tanımlaması çok önemli, aslında TTK'da da buna benzer bir şey söyleniyordu. Aslında işletmeler sadece pay sahiplerinin ya da yönetimde bulunanların işletmesi değildir, çalışanların, müşterilerin tedarikçilerin ve kamunun da işletmesidir.


Kurumsal sürdürülebilirliği iyice tanımladıktan sonra kurumsal yönetimin ne anlama geldiğine bakalım. Kurumların içinde yetkinin kullanımını mümkün kılan kural, ilişki, sistem ve süreçlerin bütününü kapsayan bir çerçeve. Kural, ilişki, sistem ve süreçlerin bir bütünü. Dolayısıyla kurumsallaşmaya baktığımızda kurumsal yönetimden sorumlu olan en tepede yönetim kurulumuz var. Fakat sadece o değil, denetim kurulu ve diğer danışma kurulları da bu sorumlulukla ilgili denetim kurumuna destek olup sorumluluk alabiliyorlar. Uluslararası denetim standartlarında ISO 260'a baktığımızda kurumsal yönetimden sorumlu olanların, işletmenin stratejik yönü ve hesap verilebilirliğine yönelik sorumluluklarını kontrol eden kişi ya da organizasyonlardır, diye bir tanım var. Bu tanımlamaya finansal raporlamanın kontrol sürecinin kontrolü de giriyor. Buradan baktığımızda, dört tane ana maddeyi – adil yönetim, hesap verilebilirlik, sorumluluk ve şeffaflık – görebiliyoruz. Şimdi bunları kısaca tanımlayalım. Adil yönetim dediğimizde, bizim şirket yönetimi tüm faaliyetlerinde hisse, pay ve menfaat sahiplerine eşit davranması ve olası çıkar çatışmalarının önüne geçilmesi ifade ediliyor. TTK'da bunu şu şekilde tanımlamışız: "Eşit işlem ilkesi, yani pay sahipleri eşit şartlarda, eşit işleme tabi olurlar." Hesap verebilirliğe baktığımızda, kurumdaki yetkililerin yetki, güç ve sorumluluklarını kullanmaya ilişkin olarak, paydaşlara karşı cevap verebilir durumda olmalarıdır. Yani yapılan eleştiri ve talepleri dikkate almaları lazım, bu konuda herhangi bir başarısızlık, yetersizlik, hile durumunda sorumluluğu üzerine alabilme durumu. Peki burada bağımsız denetim nasıl bir rol oynayacak? Hesap verebilirliğin dört tane aracı vardır: iç kontrol sisteminin sürekliliği ve belirli aralıklarla gözden geçirilmesi, iç denetim yoluyla sürekli gözetim, belli aralıklarla şeffaf ve anlaşılabilir bir finansal raporlama ve tabi ki bağımsız denetim.

Sorumluluk dediğimiz zaman ise, şirket yönetiminin şirket adına gerçekleştirdiği tüm faaliyetlerin mevzuata, esas sözleşmeye ve şirket içi düzenlemeye uygunluğu ve bunun denetlenmesi anlamını görüyoruz. Şeffaflığa baktığımızda, ticari sır ve henüz kamuya açıklanmamış olanlar hariç tutulmak üzere bilgilerin, şirket ile ilgili finansal olan ve finansal olmayan bilgilerin zamanında, doğru, eksiksiz, anlaşılabilir, yorumlanabilir ve kolay ulaşılabilir şekilde paydaşlara dağıtılabilmesi, kamuya duyurulabilmesi anlamına geliyor. Bütün bunları anlattıktan sonra, iyi bir kurumsal yönetimin durumuna baktığımızda denetimde yer almayan yani paydaş dediğimiz kişilere de fayda sağladığını, sermayenin en verimli şekilde kullanılmasına olanak verdiğini, kişilerin şahsi çıkarlarını şirketin menfaati üzerinde tutmasının engellenmesi, kişiye değil sisteme bağlı bir organizasyon kurulması, o kişi sistemden çekildiğinde çarkların hala dönebiliyor olması ve yolsuzluk ve hata riskini azaltan bir sistem olduğunu görüyoruz. İyi bir kurumsal yönetimden anladığımız budur.

Sürdürülebilirliğin işletmeler için önemine baktığımızda, aslında bir varsayımdan yola çıkıyoruz. Tüketim toplumdan sürdürülebilir bir ekonomiye doğru geçişte, biz eğer işletme olarak sorumluluklarımızı bilir ve sürdürülebilir kalkınmaya yönelik hareket edersek bu bize bir rekabet avantajı doğuracaktır şeklindeki bir varsayımdan yola çıkıyoruz. Buna göre, tüm paydaşlara güven sağlayabilen bir kurum, tüm değer zincirinde de daha çok katma değer sağlayacaktır. Bu da o işletmeye çok ciddi bir rekabet avantajı sağlayacaktır. Dolayısıyla burada "toplumun başarısı = işletmenin başarısı" gibi bir yaklaşım göz önüne alınabilir.

Sürdürülebilirliğe bu şekilde yaklaşan firmaların satışlarında ve pazar paylarında artış olduğu, marka konumunda güçlenme, itibarında ve imajında çok ciddi bir farklılaşma, çalışanları çekme ve onları sistemin İçinde tutabilmeye yönelik daha etkili bir yaklaşım, işletme maliyetlerinde azalma, tabi ki karbon ayak izi, enerji ayak izi bir takım ölçümlerin doğru yapılarak bunlarda azaltımın sağlanmasıyla maliyetlerde azalma, uluslararası analizlerde uzmanlara karşı cazibenin artması, yenilikçi ve innovatif ürünlerle yeni pazarlar yaratma konularında da avantaj sahibi oldukları görülmektedir.

Bütün bunlar bize şunu gösteriyor: İşletmeler büyüdükçe mutlaka ve mutlaka şeffaflaşmak ve topluma karşı hesap verebilir olmak, dürüst olduklarını kanıtlamak zorundalar. Bağımsız denetim de işte bu noktada devreye giriyor. Bağımsız denetim bunun güvencesini veriyor ve bu doğrultuda da oluşturulan kamu güvenini olanaklı kılıyor. Bu yüzden de bağımsız denetimin en büyük amacı, kamunun aydınlatılması suretiyle piyasada güven, açıklık ve kararlığın ve bu sayede de yatırımcıların haklarının korunması olarak karşımıza çıkıyor. Tabi bunların yapılması finansal tabloların güvenilirliği olmadan mümkün değil. Bağımsız denetimin amacı, kurumsal yönetimin işleyişini kontrol etmektir. Ancak kurumsal denetimde, yönetim kurulunun ve ona yardımcı olan sistemlerin bir sorumluluğu var. Bağımsız denetçinin böyle bir sorumluluğu yok, o sadece kontrol fonksiyonunu yerine getiriyor. Kurumsal yönetim doğru karar verebilmeyi, hesap vermeyi ve gözetimi gerektiriyor. Doğru karar da ancak bu temeller üzerine oturtulduğu takdirde ortaya çıkabiliyor, hesap verebilirlik, ölçümleme, raporlama ve şeffaflıkla ilgili. Gözetim ise etkin bir sisteminin varlığı ve geri bildirim mekanizmasının doğru çalışmasına bağlı. Bütün bunları merkezlere topladığımızda, bağımsız denetim belirsizlik ve riskleri azaltıyor. Güven ve katma değer yaratıyor.

Tabi bağımsız denetim yapılırken, dayanılan bir temel var. Temellerden birisi de iç kontrol sisteminin etkin ve yeterli çalışıyor olması. İç kontrol tanımına baktığımızda, organizasyonların yönetim kurulu, yöneticileri ve çalışanları tarafından yönlendirilen, operasyonların verimliliğine yönelik, mali raporlama sisteminin güvenilirliği, yasa ve düzenlemelere uygunluğu doğrultusunda makul güvenceyi sağlamak için tasarlanan bir süreç olduğunu görüyoruz. Ve biz bağımsız denetim yaptığımızda, bu sistemin etkin çalıştığı noktalarda buna göre bağımsız denetimimizi planlıyor ve organize ediyoruz.

Buradan kısaca mesleğin geleceği ve sürdürülebilirliğine baktığımızda, güven ve önemlilik kavramlarının çok büyük önem taşıdığını ve kurumsal raporlama ve değerleme yaklaşımının aslında gelecekte sadece finansal veriler üzerinden yapılmayacağını, başka konuların da gündeme gelebileceğini görüyoruz. Yani maddi olmayan bir takım durağan varlıkların yarın ve hatta şimdi de şirket değerinin çok büyük bir bölümünü üzerine aldığını görebiliyoruz. Bunlar çevresel, İK, sosyal bir çok şey olabilir. O yüzden hali hazırdaki sistemde finansal bilgi açıklamaları, geçmiş maliyet bilgilere, ne yazık ki, dayanmakta, o yüzden de şirket değerlerini tam olarak göstermekten aciz kalmaktalar. Dönemsel bilgiler en sık üç ayda bir kamuya açıklanıyor. Bu yatırımcıların, hızlı teknolojilerin ışığında ihtiyaçlarını karşılamamaktadır. Ülkemizde UFRS yerine VUK'un kullanılması tabloların gerçek halinin yansıtılmasını engellemektedir. VUK'un amacı vergiyi toplamaktır, UFRS'nin amacı ise bizim finansal raporlamayı belli standartlara göre yaparak hakikaten muhasebenin gerçeği yansıtmasını sağlamak ve geleceğe yönelik planlarımızı bu gerçeğe göre yapmamızı sağlamaktır. Bu haliyle, arada bir farklılık var. Amaçlar birbirinden farklı. Maddi olmayan varlıklar şu anda bilançolara tam olarak yansıtılmamaktadır ya da çok sınırlı kalmaktadır. O yüzden geleceğe baktığımızda belki de çok tartışılan fakat hala tam prensipleri oturmamış olan entegre raporlamadan bahsedebiliriz. Muhasebe denetiminde de, muhasebenin kendi içinde de bu tip konulara şimdiden aydınlık getirmek üzerine düşünmemizin yeterli olabileceğini düşünüyorum, özellikle entegre üçlü raporlama, sosyal ve çevresel faktörlerin finansal raporların içine entegre edilmesine yönelik bir takım çalışmalar yapılıyor. 2013 yılında da bununla ilgili yayınlar yapıldı, fakat bütün dünyada kullanılabilecek tek bir standardın olması gündemde, bunlarla ilgili çalışmalar devam ediyor. Ama bizim bu yolda gidebilmemiz için, temelleri hakikaten çok sağlam bir biçimde atmamız ve sürdürülebilir kalkınmanın da ne anlam ifade ettiğini çok iyi bilmemiz gerekiyor.

Benim söyleyeceklerim bunlardan ibaret. Kaynakçam da burada. Umarım faydalı olmuştur.

Beni sabırla dinlediğiniz için çok teşekkür ederim.

The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.

To print this article, all you need is to be registered on Mondaq.com.

Click to Login as an existing user or Register so you can print this article.

Authors
 
Some comments from our readers…
“The articles are extremely timely and highly applicable”
“I often find critical information not available elsewhere”
“As in-house counsel, Mondaq’s service is of great value”

Related Topics
 
Related Articles
 
Up-coming Events Search
Tools
Print
Font Size:
Translation
Channels
Mondaq on Twitter
 
Register for Access and our Free Biweekly Alert for
This service is completely free. Access 250,000 archived articles from 100+ countries and get a personalised email twice a week covering developments (and yes, our lawyers like to think you’ve read our Disclaimer).
 
Email Address
Company Name
Password
Confirm Password
Position
Mondaq Topics -- Select your Interests
 Accounting
 Anti-trust
 Commercial
 Compliance
 Consumer
 Criminal
 Employment
 Energy
 Environment
 Family
 Finance
 Government
 Healthcare
 Immigration
 Insolvency
 Insurance
 International
 IP
 Law Performance
 Law Practice
 Litigation
 Media & IT
 Privacy
 Real Estate
 Strategy
 Tax
 Technology
 Transport
 Wealth Mgt
Regions
Africa
Asia
Asia Pacific
Australasia
Canada
Caribbean
Europe
European Union
Latin America
Middle East
U.K.
United States
Worldwide Updates
Registration (you must scroll down to set your data preferences)

Mondaq Ltd requires you to register and provide information that personally identifies you, including your content preferences, for three primary purposes (full details of Mondaq’s use of your personal data can be found in our Privacy and Cookies Notice):

  • To allow you to personalize the Mondaq websites you are visiting to show content ("Content") relevant to your interests.
  • To enable features such as password reminder, news alerts, email a colleague, and linking from Mondaq (and its affiliate sites) to your website.
  • To produce demographic feedback for our content providers ("Contributors") who contribute Content for free for your use.

Mondaq hopes that our registered users will support us in maintaining our free to view business model by consenting to our use of your personal data as described below.

Mondaq has a "free to view" business model. Our services are paid for by Contributors in exchange for Mondaq providing them with access to information about who accesses their content. Once personal data is transferred to our Contributors they become a data controller of this personal data. They use it to measure the response that their articles are receiving, as a form of market research. They may also use it to provide Mondaq users with information about their products and services.

Details of each Contributor to which your personal data will be transferred is clearly stated within the Content that you access. For full details of how this Contributor will use your personal data, you should review the Contributor’s own Privacy Notice.

Please indicate your preference below:

Yes, I am happy to support Mondaq in maintaining its free to view business model by agreeing to allow Mondaq to share my personal data with Contributors whose Content I access
No, I do not want Mondaq to share my personal data with Contributors

Also please let us know whether you are happy to receive communications promoting products and services offered by Mondaq:

Yes, I am happy to received promotional communications from Mondaq
No, please do not send me promotional communications from Mondaq
Terms & Conditions

Mondaq.com (the Website) is owned and managed by Mondaq Ltd (Mondaq). Mondaq grants you a non-exclusive, revocable licence to access the Website and associated services, such as the Mondaq News Alerts (Services), subject to and in consideration of your compliance with the following terms and conditions of use (Terms). Your use of the Website and/or Services constitutes your agreement to the Terms. Mondaq may terminate your use of the Website and Services if you are in breach of these Terms or if Mondaq decides to terminate the licence granted hereunder for any reason whatsoever.

Use of www.mondaq.com

To Use Mondaq.com you must be: eighteen (18) years old or over; legally capable of entering into binding contracts; and not in any way prohibited by the applicable law to enter into these Terms in the jurisdiction which you are currently located.

You may use the Website as an unregistered user, however, you are required to register as a user if you wish to read the full text of the Content or to receive the Services.

You may not modify, publish, transmit, transfer or sell, reproduce, create derivative works from, distribute, perform, link, display, or in any way exploit any of the Content, in whole or in part, except as expressly permitted in these Terms or with the prior written consent of Mondaq. You may not use electronic or other means to extract details or information from the Content. Nor shall you extract information about users or Contributors in order to offer them any services or products.

In your use of the Website and/or Services you shall: comply with all applicable laws, regulations, directives and legislations which apply to your Use of the Website and/or Services in whatever country you are physically located including without limitation any and all consumer law, export control laws and regulations; provide to us true, correct and accurate information and promptly inform us in the event that any information that you have provided to us changes or becomes inaccurate; notify Mondaq immediately of any circumstances where you have reason to believe that any Intellectual Property Rights or any other rights of any third party may have been infringed; co-operate with reasonable security or other checks or requests for information made by Mondaq from time to time; and at all times be fully liable for the breach of any of these Terms by a third party using your login details to access the Website and/or Services

however, you shall not: do anything likely to impair, interfere with or damage or cause harm or distress to any persons, or the network; do anything that will infringe any Intellectual Property Rights or other rights of Mondaq or any third party; or use the Website, Services and/or Content otherwise than in accordance with these Terms; use any trade marks or service marks of Mondaq or the Contributors, or do anything which may be seen to take unfair advantage of the reputation and goodwill of Mondaq or the Contributors, or the Website, Services and/or Content.

Mondaq reserves the right, in its sole discretion, to take any action that it deems necessary and appropriate in the event it considers that there is a breach or threatened breach of the Terms.

Mondaq’s Rights and Obligations

Unless otherwise expressly set out to the contrary, nothing in these Terms shall serve to transfer from Mondaq to you, any Intellectual Property Rights owned by and/or licensed to Mondaq and all rights, title and interest in and to such Intellectual Property Rights will remain exclusively with Mondaq and/or its licensors.

Mondaq shall use its reasonable endeavours to make the Website and Services available to you at all times, but we cannot guarantee an uninterrupted and fault free service.

Mondaq reserves the right to make changes to the services and/or the Website or part thereof, from time to time, and we may add, remove, modify and/or vary any elements of features and functionalities of the Website or the services.

Mondaq also reserves the right from time to time to monitor your Use of the Website and/or services.

Disclaimer

The Content is general information only. It is not intended to constitute legal advice or seek to be the complete and comprehensive statement of the law, nor is it intended to address your specific requirements or provide advice on which reliance should be placed. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers make no representations about the suitability of the information contained in the Content for any purpose. All Content provided "as is" without warranty of any kind. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers hereby exclude and disclaim all representations, warranties or guarantees with regard to the Content, including all implied warranties and conditions of merchantability, fitness for a particular purpose, title and non-infringement. To the maximum extent permitted by law, Mondaq expressly excludes all representations, warranties, obligations, and liabilities arising out of or in connection with all Content. In no event shall Mondaq and/or its respective suppliers be liable for any special, indirect or consequential damages or any damages whatsoever resulting from loss of use, data or profits, whether in an action of contract, negligence or other tortious action, arising out of or in connection with the use of the Content or performance of Mondaq’s Services.

General

Mondaq may alter or amend these Terms by amending them on the Website. By continuing to Use the Services and/or the Website after such amendment, you will be deemed to have accepted any amendment to these Terms.

These Terms shall be governed by and construed in accordance with the laws of England and Wales and you irrevocably submit to the exclusive jurisdiction of the courts of England and Wales to settle any dispute which may arise out of or in connection with these Terms. If you live outside the United Kingdom, English law shall apply only to the extent that English law shall not deprive you of any legal protection accorded in accordance with the law of the place where you are habitually resident ("Local Law"). In the event English law deprives you of any legal protection which is accorded to you under Local Law, then these terms shall be governed by Local Law and any dispute or claim arising out of or in connection with these Terms shall be subject to the non-exclusive jurisdiction of the courts where you are habitually resident.

You may print and keep a copy of these Terms, which form the entire agreement between you and Mondaq and supersede any other communications or advertising in respect of the Service and/or the Website.

No delay in exercising or non-exercise by you and/or Mondaq of any of its rights under or in connection with these Terms shall operate as a waiver or release of each of your or Mondaq’s right. Rather, any such waiver or release must be specifically granted in writing signed by the party granting it.

If any part of these Terms is held unenforceable, that part shall be enforced to the maximum extent permissible so as to give effect to the intent of the parties, and the Terms shall continue in full force and effect.

Mondaq shall not incur any liability to you on account of any loss or damage resulting from any delay or failure to perform all or any part of these Terms if such delay or failure is caused, in whole or in part, by events, occurrences, or causes beyond the control of Mondaq. Such events, occurrences or causes will include, without limitation, acts of God, strikes, lockouts, server and network failure, riots, acts of war, earthquakes, fire and explosions.

By clicking Register you state you have read and agree to our Terms and Conditions