Turkey: Uyuşmazlık Çözümünde Dava Fonları: Türk Taraflar için Global Fırsatlar

Co-authored by Epaminontas Triantafilou (Quinn Emanuel Urquhart & Sullivan)

Dava fonlama (litigaiton funding/ third-party funding/ legal financing) özellikle yatırım tahkimi ve ticari tahkim ile finansal olarak güçlü şirketlerin davalı olduğu ticari davalarda davacıların başvurduğu bir finansal kredi aracıdır.

Davası güçlü olan ve fakat davasını fonlama imkânı bulunmayan veya bunu tercih etmeyen davacılar, dava fonlarına (litigation funders) başvurarak davalarına fon/kredi sağlamaktadırlar. Önlerine gelen davaları tazminatın boyutu, usul, esas, başarı şansı ve tahsil edilebilirlik gibi açılardan inceleyen dava fonları, davaların kazanılması halinde tahsil edilecek tazminat tutarlarının belli bir miktarını talep etmek karşılığından söz konusu davalar için gerekli tüm masrafları karşılamaktadırlar.

Bu fonlama sayesinde davasında haklı olduğunu düşünen ve fakat davasını açma imkânı bulunmayan davacılar hak edecekleri tazminatın belli bir bölümünü fon şirketleri ile paylaşmak karşılığında davalarını açabilmekte; fon şirketleri de fonladıkları davayı kaybetme veya tahsilat zorluğu/ imkânsızlığı gibi riskleri de göze alarak bu risk karşılığında başka finansal enstrümanlardan elde etmeleri çok daha zor olan oranda bir getiriyi görece kısa bir sürede elde etme imkânı bulmaktadırlar.

Dava fonları Avrupa, İngiltere ve Amerika Birleşik Devletleri'nde gelişmekte ve yaygınlaşmakta olup özellikle Londra'da bu konuda birçok uzman firmanın ve profesyonelin kümelendiğini söylemek mümkündür. Hatta öyle ki Londra'da dava fonları ile potansiyel davacılar arasında aracılık yapan brokerlık firmaları dahi türemiştir.

Genellikle uluslararası hukuk firmalarının eski yönetici ortakları ve finans şirketlerinin bir araya gelmesi ile kurulan bu fonların önemli bir kısmı İngiltere'de kurulmuş olan Dava Fonları Derneği (Association of Litigation Funders) üyesi olup bu kuruluş tarafından benimsenmiş regülatif sistem içinde faaliyet göstermektedirler.

Dava fonlarının Türk şirketleri ve vatandaşları için de özellikle yatırım tahkimi ve ticari tahkimlerde mutlaka değerlendirmeleri gereken bir kredi aracı olduğu kanısındayız. Zira bu tür uyuşmazlıkların mahkeme ve vekil ücretlerinin milyon dolarları bulabildiği dikkate alındığında; davalarını sırf bu masrafları yapamadıkları veya yapmak istemedikleri için açmaktan imtina eden Türk şirketleri veya vatandaşları için dava fonlarının önemli bir imkân sağladığı düşüncesindeyiz.

Bu kapsamda, Moroğlu Arseven'nin ortaklarından  Orçun Çetinkaya ile uluslararası tahkim ve dava alanında dünyanın lider hukuk bürolarından biri olan Quinn Emanuel Urquhart & Sullivan'in Londra ofisi ortaklarından  Epaminontas Triantafilou, Türkiye'de gerek iş gerekse hukuk çevrelerinde pek de bilinmeyen bu finansal kredi yöntemini değerlendirdi. 


Orçun Çetinkaya: Türk Şirketleri dava fonlarından yararlanabilir mi?

Epaminontas Triantafilou: Şu an için evet.

Orçun Çetinkaya: Dava fonları, krediler gibi mi işlemektedir?

Epaminontas Triantafilou:  Tam olarak değil. Dava fonu, yargılama giderleri ortaya çıktıkça, fon şirketinin bu giderleri incelemesi ve sonrasında onaylaması durumunda kullanılan; sadece faizlerin aylık ödendiği; geri ödemenin kredi dönemi sonunda yapıldığı bir kredi türüne (standing loan facility) benzemektedir.

Orçun Çetinkaya: Dava fonlarını sağlayan şirketler daha çok hangi dava tipleriyle ilgilenmektedir? 

Epaminontas Triantafilou: Konu bakımından dava fonu şirketleri daha ilginç veya çekici diye nitelendirdiği genel bir dava türü bulunmamaktadır. Dava fonu şirketleri her davanın esasını dikkate alıp; buna bağlı riskleri ve davanın lehe sonuçlanması halinde kazancı değerlendirmektedir.

Orçun Çetinkaya: Türk şirketleri neden ve nasıl dava fonuna başvurmalıdır?

Epaminontas Triantafilou: Dava fonu bir davanın tarafları bakımından; özellikle de yargı sürecini kendi parasıyla başlatmak istemeyen ya da başlatamayan davacılar bakımından iyi bir seçenek oluşturmaktadır. Dava fonu sağlanması bakımından fon sağlanacak dosyanın iyi bir aday olup olmadığının en iyi değerlendirmesi fon sağlanmış dosyalar konusunda birikime sahip hukuk bürolarınca yapılmaktadır. Bu konuda tecrübeli hukuk büroları çeşitli fon şirketlerine ulaşabileceği gibi fon başvurusu noktasında da yardım sunabilmektedir.

Orçun Çetinkaya: Dava fonuna erişim ne kadar zaman almaktadır?

Epaminontas Triantafilou: Başvuru süreci birkaç ayı bulabildiği için dava açmadan önce dava fonu olanaklarını olabildiğince erkenden değerlendirmek önemlidir.

Orçun Çetinkaya: Taraflar arasında yapılacak ön protokol önemli midir ve hangi taraf tarafından hazırlanmalıdır?

Epaminontas Triantafilou: Genel olarak davanın esasına ilişkin ön protokol, fon arayışında olan tarafın avukatları tarafından hazırlanmaktadır. Bu değerlendirmenin saygın avukatlar tarafından doğru bir şekilde hazırlanmasını sağlamak; fon sağlayıcılarının dikkatini çekmek ve onlara güven vermek açısından önemlidir.

Orçun Çetinkaya: Söz konusu şirketlerinin davacıların davalarını fonlamasının kriterleri nedir?

Epaminontas Triantafilou: Fon sağlayıcılar yatırımlarından yeterli bir geri dönüş bekledikleri için başarı şansı yüksek dosyalara yönelmektedirler. Dolayısıyla fon sağlayıcılar davanın esasına ek olarak dava konusunun başarılı bir şekilde tahsil edilebilirliğine ve fon arayan tarafın avukatlarının yetkinliğine de dikkat etmektedirler.

Orçun Çetinkaya: Türk şirketleri ne kadar/ne oranda fon desteği alabilirler?

Epaminontas Triantafilou: Davanın hazırlanması ve açılması aşamasındaki bütün masraflar için fon desteği alınması mümkündür. 

Orçun Çetinkaya: Fon şirketleri avukatlık ücretlerini ve dava harç ve giderlerini de öderler mi?

Epaminontas Triantafilou: Genellikle evet; ancak fon şirketlerinin finansal desteğinin kapsamı ve niteliği dosyadan dosyaya değişmektedir.

Orçun Çetinkaya: Dava sonunda kazanılan tazminat tutarı fon şirketleri ile nasıl paylaşılmaktadır?

Epaminontas Triantafilou: Her fon şirketi davanın lehe sonuçlanması halinde dava konusundan kazanacakları oranı farklı şekilde belirlemektedir. Örneğin; bir fon şirketi vermiş olduğu paranın üç katını geri alabilir ve tazminat meblağından bu ilk kesintiyi yaptıktan sonra kalan kısım üzerinden de belli bir oranda (örneğin; yüzde 20-30) yatırım karşılığı talebinde bulunabilir. Fon şirketlerinin yatırımlarının karşılığında öngördükleri getirinin miktarı çoğu kez davaya ilişkin risklerle bağlantılıdır. Buna tazminatın tahsil edilebilirlik riski de dâhildir.

Orçun Çetinkaya: Fon şirketleri ile çalışma tecrübeleriniz nedir?

Epaminontas Triantafilou: Birkaç fon şirketi ile oldukça iyi iş ilişkimiz var. Hukuk büromuz, Amerika Birleşik Devletleri'nde, Avrupa'da, Asya ve daha ötesindeki birçok dosyada dava taraflarına fon sağlanmasında yardımda bulundu. Fon şirketleri, büromuzun önemli dosyalara dâhil olması halinde müvekkillerimiz için kazanmak için elimizden geleni yapacağımızı konusunda bize güvenmektedir.

Orçun Çetinkaya: Türk şirketlerinin yabancı mahkemelerdeki, ticari ve yatırım tahkimlerindeki dosyaları için önerileriniz nedir?

Epaminontas Triantafilou:  Dosyadaki temel meseleleri belirlemek önemlidir. Buna tecrübeli ve saygın bir hukuk bürosu aracılığıyla dava fonu almak da dâhildir. Fon sağlayıcılarının, dava fonu başvurularını bildikleri ve güvendikleri yetkin ve tecrübeli hukuk büroları tarafından desteklenmeleri halinde kabul etme şanları daha yüksektir.

Orçun Çetinkaya: Yabancı mahkemelerde, ticari ve yatırım tahkimlerinde dava fonu ile desteklenen dosyalara karşı bir ön yargı var mı?

Epaminontas Triantafilou:  Hayır. Bazı yargı çevrelerinde ve tahkimlerde dava fonuna ilişkin olarak kısıtlamalar, etik de dâhil olmak üzere çeşitli kurallar mevcut; fakat bu durum dosya bazında yetkin hukuk danışmanları ile tartışılabilir.


Orçun Çetinkaya:  Uyuşmazlık çözümü, şirketler hukuku ve iş hukukunun her alanında faaliyet yürütmektedir. Yerel ve yabancı müvekkillere, çoğu zaman yüksek meblağlar veya karmaşık sorumluluk ilişkileri içeren sınır ötesi uyuşmazlıklar ve alacak davalarında destek olmaktadır. Danışmanlık alanları sözleşmelerden doğan talepler, hissedarlar ve ortaklar arasındaki ihtilâflar, ortak girişimler, inşaat, gayrimenkul, acentelik, mesleki sorumluluk ve iş hukuku, idari konular, vergi uyuşmazlıkları, gümrük, uluslararası ticaret ve ticari suçlar dâhil çok geniş bir alanı kapsamaktadır.

Epaminontas Triantafilou:  Epaminontas Triantafilou'nun uluslararası tahkimdeki sahip olduğu engin tecrübesi ile özel şirketlere ve bağımsız devletlere danışmanlık yapmanın yanı sıra Lahey'de Daimi Hakem Divanı'nda hukuk müşaviri olarak yer almakta ve çeşitli uluslararası tahkimlerde görev alıp; başhakeme hukuki yardımda bulunmuştur.

The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.

To print this article, all you need is to be registered on Mondaq.com.

Click to Login as an existing user or Register so you can print this article.

Authors
 
Some comments from our readers…
“The articles are extremely timely and highly applicable”
“I often find critical information not available elsewhere”
“As in-house counsel, Mondaq’s service is of great value”

Related Topics
 
Related Articles
 
Up-coming Events Search
Tools
Print
Font Size:
Translation
Channels
Mondaq on Twitter
 
Register for Access and our Free Biweekly Alert for
This service is completely free. Access 250,000 archived articles from 100+ countries and get a personalised email twice a week covering developments (and yes, our lawyers like to think you’ve read our Disclaimer).
 
Email Address
Company Name
Password
Confirm Password
Position
Mondaq Topics -- Select your Interests
 Accounting
 Anti-trust
 Commercial
 Compliance
 Consumer
 Criminal
 Employment
 Energy
 Environment
 Family
 Finance
 Government
 Healthcare
 Immigration
 Insolvency
 Insurance
 International
 IP
 Law Performance
 Law Practice
 Litigation
 Media & IT
 Privacy
 Real Estate
 Strategy
 Tax
 Technology
 Transport
 Wealth Mgt
Regions
Africa
Asia
Asia Pacific
Australasia
Canada
Caribbean
Europe
European Union
Latin America
Middle East
U.K.
United States
Worldwide Updates
Registration (you must scroll down to set your data preferences)

Mondaq Ltd requires you to register and provide information that personally identifies you, including your content preferences, for three primary purposes (full details of Mondaq’s use of your personal data can be found in our Privacy and Cookies Notice):

  • To allow you to personalize the Mondaq websites you are visiting to show content ("Content") relevant to your interests.
  • To enable features such as password reminder, news alerts, email a colleague, and linking from Mondaq (and its affiliate sites) to your website.
  • To produce demographic feedback for our content providers ("Contributors") who contribute Content for free for your use.

Mondaq hopes that our registered users will support us in maintaining our free to view business model by consenting to our use of your personal data as described below.

Mondaq has a "free to view" business model. Our services are paid for by Contributors in exchange for Mondaq providing them with access to information about who accesses their content. Once personal data is transferred to our Contributors they become a data controller of this personal data. They use it to measure the response that their articles are receiving, as a form of market research. They may also use it to provide Mondaq users with information about their products and services.

Details of each Contributor to which your personal data will be transferred is clearly stated within the Content that you access. For full details of how this Contributor will use your personal data, you should review the Contributor’s own Privacy Notice.

Please indicate your preference below:

Yes, I am happy to support Mondaq in maintaining its free to view business model by agreeing to allow Mondaq to share my personal data with Contributors whose Content I access
No, I do not want Mondaq to share my personal data with Contributors

Also please let us know whether you are happy to receive communications promoting products and services offered by Mondaq:

Yes, I am happy to received promotional communications from Mondaq
No, please do not send me promotional communications from Mondaq
Terms & Conditions

Mondaq.com (the Website) is owned and managed by Mondaq Ltd (Mondaq). Mondaq grants you a non-exclusive, revocable licence to access the Website and associated services, such as the Mondaq News Alerts (Services), subject to and in consideration of your compliance with the following terms and conditions of use (Terms). Your use of the Website and/or Services constitutes your agreement to the Terms. Mondaq may terminate your use of the Website and Services if you are in breach of these Terms or if Mondaq decides to terminate the licence granted hereunder for any reason whatsoever.

Use of www.mondaq.com

To Use Mondaq.com you must be: eighteen (18) years old or over; legally capable of entering into binding contracts; and not in any way prohibited by the applicable law to enter into these Terms in the jurisdiction which you are currently located.

You may use the Website as an unregistered user, however, you are required to register as a user if you wish to read the full text of the Content or to receive the Services.

You may not modify, publish, transmit, transfer or sell, reproduce, create derivative works from, distribute, perform, link, display, or in any way exploit any of the Content, in whole or in part, except as expressly permitted in these Terms or with the prior written consent of Mondaq. You may not use electronic or other means to extract details or information from the Content. Nor shall you extract information about users or Contributors in order to offer them any services or products.

In your use of the Website and/or Services you shall: comply with all applicable laws, regulations, directives and legislations which apply to your Use of the Website and/or Services in whatever country you are physically located including without limitation any and all consumer law, export control laws and regulations; provide to us true, correct and accurate information and promptly inform us in the event that any information that you have provided to us changes or becomes inaccurate; notify Mondaq immediately of any circumstances where you have reason to believe that any Intellectual Property Rights or any other rights of any third party may have been infringed; co-operate with reasonable security or other checks or requests for information made by Mondaq from time to time; and at all times be fully liable for the breach of any of these Terms by a third party using your login details to access the Website and/or Services

however, you shall not: do anything likely to impair, interfere with or damage or cause harm or distress to any persons, or the network; do anything that will infringe any Intellectual Property Rights or other rights of Mondaq or any third party; or use the Website, Services and/or Content otherwise than in accordance with these Terms; use any trade marks or service marks of Mondaq or the Contributors, or do anything which may be seen to take unfair advantage of the reputation and goodwill of Mondaq or the Contributors, or the Website, Services and/or Content.

Mondaq reserves the right, in its sole discretion, to take any action that it deems necessary and appropriate in the event it considers that there is a breach or threatened breach of the Terms.

Mondaq’s Rights and Obligations

Unless otherwise expressly set out to the contrary, nothing in these Terms shall serve to transfer from Mondaq to you, any Intellectual Property Rights owned by and/or licensed to Mondaq and all rights, title and interest in and to such Intellectual Property Rights will remain exclusively with Mondaq and/or its licensors.

Mondaq shall use its reasonable endeavours to make the Website and Services available to you at all times, but we cannot guarantee an uninterrupted and fault free service.

Mondaq reserves the right to make changes to the services and/or the Website or part thereof, from time to time, and we may add, remove, modify and/or vary any elements of features and functionalities of the Website or the services.

Mondaq also reserves the right from time to time to monitor your Use of the Website and/or services.

Disclaimer

The Content is general information only. It is not intended to constitute legal advice or seek to be the complete and comprehensive statement of the law, nor is it intended to address your specific requirements or provide advice on which reliance should be placed. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers make no representations about the suitability of the information contained in the Content for any purpose. All Content provided "as is" without warranty of any kind. Mondaq and/or its Contributors and other suppliers hereby exclude and disclaim all representations, warranties or guarantees with regard to the Content, including all implied warranties and conditions of merchantability, fitness for a particular purpose, title and non-infringement. To the maximum extent permitted by law, Mondaq expressly excludes all representations, warranties, obligations, and liabilities arising out of or in connection with all Content. In no event shall Mondaq and/or its respective suppliers be liable for any special, indirect or consequential damages or any damages whatsoever resulting from loss of use, data or profits, whether in an action of contract, negligence or other tortious action, arising out of or in connection with the use of the Content or performance of Mondaq’s Services.

General

Mondaq may alter or amend these Terms by amending them on the Website. By continuing to Use the Services and/or the Website after such amendment, you will be deemed to have accepted any amendment to these Terms.

These Terms shall be governed by and construed in accordance with the laws of England and Wales and you irrevocably submit to the exclusive jurisdiction of the courts of England and Wales to settle any dispute which may arise out of or in connection with these Terms. If you live outside the United Kingdom, English law shall apply only to the extent that English law shall not deprive you of any legal protection accorded in accordance with the law of the place where you are habitually resident ("Local Law"). In the event English law deprives you of any legal protection which is accorded to you under Local Law, then these terms shall be governed by Local Law and any dispute or claim arising out of or in connection with these Terms shall be subject to the non-exclusive jurisdiction of the courts where you are habitually resident.

You may print and keep a copy of these Terms, which form the entire agreement between you and Mondaq and supersede any other communications or advertising in respect of the Service and/or the Website.

No delay in exercising or non-exercise by you and/or Mondaq of any of its rights under or in connection with these Terms shall operate as a waiver or release of each of your or Mondaq’s right. Rather, any such waiver or release must be specifically granted in writing signed by the party granting it.

If any part of these Terms is held unenforceable, that part shall be enforced to the maximum extent permissible so as to give effect to the intent of the parties, and the Terms shall continue in full force and effect.

Mondaq shall not incur any liability to you on account of any loss or damage resulting from any delay or failure to perform all or any part of these Terms if such delay or failure is caused, in whole or in part, by events, occurrences, or causes beyond the control of Mondaq. Such events, occurrences or causes will include, without limitation, acts of God, strikes, lockouts, server and network failure, riots, acts of war, earthquakes, fire and explosions.

By clicking Register you state you have read and agree to our Terms and Conditions